افغانستانده بیرلشگن ملتلر تشکیلاتینینگ یاردم ادارهسی (یوناما) سرپرستی جورجت گانیون، بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی خوفسیزلیک کېنگشینینگ افغانستان بۉییچه ییغیلیشیده مملکتدهگی عیاللر و قیزلر احوالی حقیده کېسکین خواطر بیلدیردی.
اونینگ تأکیدلشیچه، افغانستانده عیاللر و قیزلرگه نسبتاً قۉللنهیاتگن چېکلاولر تاباره کېنگهییب بارماقده و بو بوتون جمعیت اوچون اوزاق مدتلی همده اولادلرگه تأثیر قیلهدیگن عاقبتلرنی یوزهگه کېلتیرماقده.
گانیون کۉره، حاضرده افغانستانده۷ یاشدن۱۸ یاشگچه بۉلگن تخمیناً۳.۸میلیون قیز تعلیم آلیش امکانیتیدن محروم. اولرنینگ۲.۶میلیوندن آرتیغینی اۉسمیر قیزلر تشکیل اېتهدی.
او شونینگدېک، هر ییلی قریب۲۵۰ مینگ نفر قیزنینگ اۉرته تعلیم تیزیمیدن بوتونلهی چېتده قالهیاتگنینی و بو نینگ نتیجهسیده مملکت کتّه انساني امکانیتنی یۉقاتهیاتگنینی قید اېتدی.
یوناما سرپرستی بو معما فقط تعلیم بیلن چېکلنیب قالمسلیگینی تأکیدلب، یونیسف تحلیلیگه کۉره، عیاللر تعلیمی و ایشگه قۉییلگن چېکلاولر الّهقچان افغانستان اقتصادیگه سېزیلرلی ضرر یېتکزهیاتگنینی همده اوزاق مدتلی اقتصادي رواجلنیشنی ضعیفلشتیرهیاتگنینی ایتدی.
اونینگ سۉزلریگه کۉره، ساغلیقنی سقلش و تعلیم ساحهلریده عیال متخصصلر سانی کمهییب بارماقده و۲۰۳۰ ییلگه باریب اوشبو ترماقلردن۲۵ مینگدن آرتیق ملَکهلی عیال کادرلر یۉقالیشی ممکن.
جورجت گانیون بو حالت اهالی نینگ، اینیقسه عیاللر و بالهلرنینگ طبي خدمتلردن فایدهلنیش امکانیتلرینی قیسقرتیریب، آنه و باله سلامتلیگی کۉرستکیچلرینی ینه-ده یامانلشتیریشیدن آگاهلنتیردی.
یوناما نمایندهسی یېچیم انیق اېکنینی بیلدیریب، عملدهگی طالبان حاکمیتینی عیاللر و قیزلرنینگ تعلیم آلیشی همده ایشلشیگه قۉییلگن برچه چېکلاولرنی بېکار قیلیشگه چقیردی. اونینگ فکریچه، بو نهفقط افغانلر منفعتیگه خدمت قیلهدی، بلکه افغانستان نینگ خلقارا همجمعیت بیلن مناسبتلریده ینگی صحیفه آچیشی ممکن.
او، شونینگدېک، بیرلشگن ملتلر تشکیلاتینینگ افغان عیال خادملریگه تشکیلات آفیسلریده ایشلشگه قۉییلگن چېکلاو هنوز دوام اېتهیاتگنینی اېسلهتیب، بونی بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی نظامیگه ضد دېب بهالهدی.
گانیون طالبلر تامانیدن انسان حقوقلرینینگ کېنگراق چېکلنیشی کوزهتیلهیاتگنینی هم قید اېتدی. جملهدن، یقینده اعلان قیلینگن «اېر-خاتینلرنی اجرهتیش نظامی» عیاللرگه نسبتاً کمسیتیشلرنی برطرف اېتیش بۉییچه خلق ارا معیارلر و بالهلر حقوقلریگه ضد اېکنینی تأکیدلهدی.
شونینگدېک، او یقینده هرات شهریده قریب۳۰ نفر عیالنینگ طالباننینگ «امر به معروف و نهي از منکر» خادملری همده پولیس تامانیدن کيینیش قاعدهلریگه رعایه قیلمهگنی ادعاسی بیلن حبسگه آلینگنی حقیدهگی خبرلرنی تیلگه آلدی.
یوناما سرپرستیگه کۉره، ژورنالیستلرنینگ سۉنگگی حبسگه آلینیشی و اَیریم عامهوي اخبارات واسطهلری نینگ یاپیلیشی هم افغانستانده سۉز اېرکینلیگی و فقرالیک مکانی تاباره تارهییب بارهیاتگنیدن دلالت بېرهدی.
