انسان حقلری تشکیلاتی «رواداری»نینگ ایتیشیچه، طالبان ۲۰۲۵ییلده افغانستانده کمیده ایکّی مینگ۵۵۹ کیشینی اۉزباشیمچهلیک بیلن و ناقانوني طرزده حبسگه آلیب، قماققه تشلهگن. بو کۉرستکیچ ۲۰۲۴ییلگه نسبتاً ایکّی برابر آشگن.
مذکور تشکیلاتنینگ بوگون (چهارشنبه،۵ حمل) نشر قیلگن ییللیک گزارشیگه کۉره، حبسگه آلینگنلرنینگ بیر مینگ ۲۵۲نفری، جملهدن۸۸ عیال طالباننینگ «امر به معروف و نهی از منکر» قانونیگه بۉیسونمهگنلیکده عیبلنگن.
«رواداری»گه کۉره، اوشبو شخصلرگه قۉییلگن عیبلاولر اساسن «کيینیش قاعدهلریگه رعایه قیلمسلیک، سقال و ساچ اوزونلیگی همده اسلوبیگه عمل قیلمسلیک، دستار باغلهمسلیک، موسیقه تینگلش، جماعت نمازیده قتنهشمسلیک، حجابسیزلیک، محرمسیز یوریش، نامحرم بیلن گپلشیش و شونگه اۉخشش حالتلر»دن عبارت بۉلگن.
گزارش ایتیلیشیچه، طالبان۲۰۲۵ییلده ینه۱۳۸نفر سابق عملدار و حربينی، شونینگدېک۷۷ نفر مدنی فعال و انسان حقلری حمایهچیسینی، جملهدن۷ عیالنی هم اۉزباشیمچهلیک بیلن حبسگه آلگن.
شونینگدېک،۱۹۲ نفر شخص طالبانگه قرشی بۉلگن حربي و سیاسي گروهلر بیلن همکارلیک قیلیشده عیبلنیب، حبسگه آلینگن.
«رواداری»گه کۉره، اۉزباشیمچهلیک بیلن حبسگه آلیشلرنینگ اکثریتی طالباننینگ «امر به معروف و نهی از منکر» ادارهسی همده استخبارات اۉرگانلری تامانیدن عملگه آشیریلگن.
تشکیلاتنینگ تأکیدلشیچه، طالبان کوچلری اساسن سابق حکومت خادملری، مخالفلر و ناراضیلر، دیني علمالر، ژورنالیستلر، مدنی فعاللر و اجتماعي ترماق فایدهلنووچیلرینی هېچ قندهی رسمي حجت، عیبلاو یاکه عدالتلی محکمه تمایللریگه رعایه قیلمسدن حبسگه آلگن.
گزارشگه کۉره، اوشبو شخصلر حبس وقتیده اساسي حقوقلریدن، جملهدن عیبلاو سببینی درحال بیلیش، وکیل مدافع گه مراجعت قیلیش و عایله بیلن علاقهده بۉلیش حقوقیدن محروم قیلینگن.
«رواداری» ینه شونی بیلدیرهدیکی، اَیریم حاللرده جزا مدتینی اۉتهب بۉلگن شخصلر هم۶ آیدن۲ ییلگچه قۉشیمچه روشده حبسده اوشلب توریلگن.
گزارشده قید اېتیلیشیچه، «امر به معروف و نهی از منکر» ادارهسی هم قطعي قاعدهلرگه بۉیسونمهگن فقرالرنی کېنگ مقیاسده حبسگه آلگن.
تشکیلات معلوماتیگه کۉره، اوشبو قانون اعلان قیلینگچ، عیاللرنی جماعت جایلریده، رستورانتلر، جماعت ترانسپورتی، شفاخانهلر، دوکانلر و تورلی شهر حدودلریده حبسگه آلیش حالتلری کۉپهیگن.
بو عیاللر قۉییلگن عیبلاولرگه قرهب بیر نېچه ساعتدن بیر نېچه آیگچه اساسي حقوقلرسیز حبسده سقلنگن.
گزارش ینه ایتیلیشیچه،«امر به معروف و نهی از منک » ادارهسیدن تشقری، اَیریم محلي طالبان عملدارلری ولایت و اولسواللیکلرده همده باشقه مسووللر هم فقرالرنی ناقانوني روشده حبسگه آلیب، نارهسمي قماق جایلریده سقلهگن.
مثلاً، جَنوبی-غربي حدودلردن بیریده طالبان نینگ اېکینچلیک ادارهسی باشلیغی بیر کیشینی یېر اجاره حقینی تۉلهمهگنی اوچون۱۰کون دوامیده اۉز ایش خانهسیده قهمهب قۉیگن.
«رواداری»گه کۉره، بو حالتلر ثمرهلی نظارت و جوابگرلیک یۉقلیگی سببلی اَیریم عملدارلر قانوني جریانلردن تشقریده آدملرنی حبسگه آلیشی ممکنلیگینی کۉرسهتهدی.
سۉنگگی تۉرت ییل دوامیده طالبان کۉپلب بار فقرالرنی، جملهدن سابق رسمیلرنی، ژورنالیستلر و فعاللرنی ناقانوني حبسگه آلیشده عیبلنیب کېلماقده.
طالبان اېسه بو عیبلاولرنی رد اېتیب، اوشبو شخصلر «اسلامي امیرلیک تیزیمیگه قرشی ترغیبات آلیب باریش» و اۉز قانونلریگه بۉیسونمسلیکده عیبلنیب حبسگه آلینگنینی بیلدیرگن.
شونینگدېک، اولر اَیریم ژورنالیستلر و مدنی فعاللرنی حبسگه آلینگنینی عموماً تصدیقلهمهگن.
