اطلاعات روز: یک تحقیق تازه در مورد «بددادن» دختران در افغانستان نشان میدهد که هرچند با بلندرفتن سطح آموزش و پرورش این پدیده کاهش یافته؛ اما تا هنوز هم این رسم ادامه دارد و دختران هر روزه قربانی این رسم میشوند.
این تحقیق از سوی مؤسسهی ابتکار آزاد و مدنی برای صلح (CLP) به مدت 18 ماه در سه ولایت و 9 ولسوالی افغانستان صورت گرفته که هدف آن کاهش رسمهای مغایر با اسلام و قوانین کشور، بهویژه رسم «بد» و بدل است.
«بددادن» رسمیست که وقتی کسی مرتکب قتل میشود، خانوادهی قاتل یک دختر را به عقد یکی از اعضای خانوادهی مقتول در میآورد تا این قضیه به صورت صلحآمیز به پایان برسد و منجر به انتقامگیری و خونریزیهای بیشتر نشود.
در این تحقیق، بیش از یک هزار نفر شرکت کرده و به پرسشها در مورد «بددادن»، پاسخ دادهاند. مؤسسهای که این تحقیق را انجام داده، آمار و ارقام مشخصی در مورد بددادن ندارد؛ اما اشتراککنندگان تحقیق گفتهاند که این رسم نسبت به سالهای گذشته به مراتب کمتر شده است.
خدیجه امیری، یکی از اعضای این مؤسسه دیروز (یکشنبه، 6 ثور) در یک نشست خبری در کابل گفت: «یگانه عامل کاهش بددادن، تعلیم و تربیه و بلندرفتن سطح آگاهی مردم است؛ زیرا مردم آگاهی بیشتر یافته و میدانند که «بددادن» غیرقانونی است». همچنان مسئولان این مؤسسه گفتند، رسم «بددادن» دخترانی را قربانی میکند که هیچ نقشی در قضایا نداشته و مجرم نیستند؛ اما به خاطر جرمی که دیگران انجام دادهاند، دختران قربانی میشوند.
خانم امیری میگوید که در کنار این تحقیق، مردم و به خصوص زنان را نسبت به رسم «بددادن» آگاهی دادهاند. او گفت: «فرهنگ اعتراضِ زنان در برابر رسم «بددادن» برای زنان آموزش داده شده است. برای آنها تفهیم شده که بر اساس قوانین و ارزشهای دینی، زنان هیچ مکلفیتی برای پذیرش این رسم ندارند».
بعضی از یافتههای این تحقیق تکاندهنده اند. این تحقیق دریافته که در کنار «بددادن» دختران خردسال، بعضاً دختر خانوادهی قاتل برای پسر خانوادهی مقتول که در افغانستان نیست و قبلاً هم ازدواج کرده به «بد» داده شده است. همچنان خاطره اسدی، عضو دیگر این مؤسسه گفت: «دختری را نامزاد پسرشان میکنند که پسر در ایران است و نامزد هم دارد. حالت به اندازهای وخیم میشود که دختر باید یک قربانی کلان شود و این دختر خدمتکار، کنیز و نوکر خانه باشد».
در همینحال، یافتههای این تحقیق نشان میدهند که نهادهای رسمی عدلی و قضایی در چنین قضایا کمتر دخیل بوده و بیشتر اینگونه قضایا از سوی مردمان محل و به صورت غیررسمی حلوفصل میشوند. شوراهای محلی که متشکل از متنفذان و ملاامامان میباشند، برای خاموشکردن قضیه میان دو طرف، دختری را به «بد» میدهند.
مسئولان این مؤسسه از حکومت خواستند که تمام قضایا باید از طریق نهادهای رسمی حل شوند تا بیشتر از این دختران قربانی رسمهای اینچنینی نشوند.
