عارف محمدی
آنه فرانک، دختر جوان یهودی در سال 1933 از ترس نازیها همراه خانوادهاش به امستردام پناه برد. او سرانجام در سال 1944 و در پی اشغال هالند بهدست نازیها گرفتار شد و به اردوگاه آشوویتس فرستاده شد و در نهایت در سن 15 سالگی در اردوگاه مرگ بلزن درگذشت. آنه فرانک که 25 ماه را در مخفیگاهش زندگی کرده بود، یادداشتهای روزانهاش را نوشت که حالا تبدیل به کتاب خاطرات او و منبعی مهم در مورد رویدادهای سالهای جنگ جهانی دوم شده است. نوشتن بود که روزهای سخت آنه فرانک را به گفتهی خودش میان «دیوارهای لخت اتاق»ش تحملپذیرتر کرد.
انزوای تحمیلی ناشی از شیوع ویروس کرونا این روزها بسیاری را به این فکر واداشته که برای کنارآمدن با قرنطینه برای مدت نامعلوم، باید کاری کنند. با تمام دشواریهای این روزها البته ماندن در خانه برای کسانی که علاقهمند نوشتن هستند میتواند فرصت خوبی باشد. قرنطینه فرصت کارهای خلاق را به هنرمندان، شاعران و نویسندگان نیز داده است.
در بلژیک گروهی از شاعران دست به ابتکاری برای همدردی با قربانیان ویروس کرونا زدهاند. حدود 80 شاعر از زبانها و مناطق مختلف بلژیک برای همدردی با خانوادههای قربانیان شعر میسرایند. خانوادههای قربانیان میتوانند از این اشعار در مراسم عزاداریشان استفاده کنند. یکی از این اشعار با عنوان «دوباره نفس بکش» برای یک دختر 12 ساله بلژیکی سروده شده است که جوانترین قربانی ویروس کرونا در اروپاست.
آدمها در شرایط سخت قابلیت انعطاف عجیبی از خود نشان میدهند. انزوا و خانهنشینی این روزها یکی از آن دورههای دشوار است که کمتر در زندگی پیش میآید. ما ناگزیریم با این شرایط کنار بیاییم و به قول آنه فرانک کاری برای انجامدادن درون این دیوارهای لخت برای خود دست و پا کنیم تا هم مصروف شویم و هم زمان به بیهودگی نگذرد.
برای من این دوره فرصت خوبی برای نوشتن بوده است. علاوه بر کارهای مربوط به کلاس درس، نوشتن در موضوعات مورد علاقهام برایم انرژیبخش بوده است. قبل از دوره قرنطینه نیز وقتی گاهی استرس داشتهام، دو چیز همواره کمکام کرده است. یکی نوشتن، و دیگری کاری فراتر از دلمشغولیهای روزمره. این کارها البته خالی از چالش نیست. یک نمونهاش اقدام به فراگرفتن یک مهارت جدید مثلا یادگرفتن یک زبان است. چالش جدید برای من اغلب تبدیل به یک مصروفیت دلپذیر شده است. شاید این تجربهها برای هر کسی متفاوت باشد، اما همه میتوانند امتحان کنند.
گرفتن کلاسهای انلاین برای نویسندگی، تمرین نوشتن شعر و یا متنی در رابطه به موضوعات مورد علاقه میتواند مصروفیت خوبی برای علاقهمندان نویسندگی باشد. نوشتههای خلاقانه چیزی شبیه آفریدن یک اثر زیباست. خلقکردن چیزی که به نویسنده احساس شادی و رضایت میدهد. چیزی شبیه یک حس شادی پس از ورزش روزانه در اثر ترشح اندورفین یا حس آرامش پس از دعا و نیایش و یا مراقبه که تسلیبخش روح و روان آدمی است.
در شرایط دشور این روزها مهم است تا هر کسی راهی برای گریز از دغدغههای پر از استرس زندگی روزمره پیدا کند. برای بعضی، نوشتن و سرودن در حکم گریز از استرس و فشار روانی زندگی روزمره است. برای عدهای دیگر شاید دیدن یک فیلم خوب، پختن غذای مورد علاقه، قدمزدن طولانی، کار داوطلبانه برای یک خیریه و یا یک صحبت طولانی با یک دوست نزدیک.
ما بهدلیل مصروفبودن با کارهای روزمره اغلب برای کارهای مورد علاقهی خود وقت کافی نداریم. طبیعی است که برای امرار معاش هر کسی باید کاری کند و آن کار را در اولویت قرار دهد. اما برای مدتی طولانی اگر از کارهایی که دوست داریم، فاصله بگیریم، زندگی ما ماشینی میشود. من از کسانی که مشغول کار در عرصههای اکادمیک هستند نیز گاهی شنیدهام که کار تحقیق یا نوشتن یک متن تحقیقی را که از سر اشتیاق به موضوعی نوشتهاند، با متنی که بدون اشتیاق و صرفا بهعنوان یک کار علمی نوشتهاند، از نظر ارزش محتوایی متفاوت میبینند.
بسیاری از ما با توجه به وابستگیما به شبکههای اجتماعی این روزها بخش زیادی از وقت خود را صرف بالا و پایین رفتن در صفحات مجازی میکنیم، اما این کار جزء همان کارهای معمول روزمره است که در بعضی موارد نتیجهاش چیزی جز تلفکردن وقت نیست. تجربهها و دغدغههای فکری افراد البته متفاوتاند، اما مهم است بدانیم در چنین شرایطی چه کاری میتواند به ما آرامش روحی ببخشد. این کار میتواند در تحمل این روزهای غیرمعمول و استفاده بهتر از وقت به ما کمک کند.
+++
«کمپین همدلی: کرایه خانه قانونا نصف شود» در روزهای دشواری که همه درگیر ویروس کرونا یا COVID-19 هستیم، برای گسترش همدلی، همکاری و همدردی میان مردم و بهویژه میان مالک و مستأجر راهاندازی شده است. در این کمپین از مالکان خانههای مسکونی میخواهیم که با همدلی و همیاری، از ماه حمل تا پایان وضعیت کنونی، کرایه ماهوار را کم کنند. حامیان این کمپین درحالیکه میدانند شماری از مالکان پیش از این اقدامات انسانی و درخور ستایش انجام دادهاند، تأکید میکنند که کرایههای ماهوار خانهها حداقل نصف شود. برای امضای این دادخواست به این آدرس رفته پس از امضا آنرا با دوستان خود شریک سازید:
