معرفی 12 نامزدوزیر به پارلمان؛ فصل سرپرستی هم‌چنان ادامه دارد

پس از ماه‌ها انتظار و تأخیر در معرفی نامزدوزرای جدید به مجلس نمایندگان جهت اخذ رای اعتماد نمایندگان، قرار است امروز (شنبه، چهارم قوس) یک مقام حکومتی 12 نامزدوزیر را به مجلس معرفی کند. با این‌هم تاکنون معلوم نیست که حکومت چه زمانی نامزدوزرای جدید را برای وزارت‌های امور خارجه، اطلاعات و فرهنگ و معارف معرفی خواهد کرد. امیدها بر این است که امروز از میان این سه وزارت، برای دو وزارت نامزدوزیر معرفی شود.
عرفان‌الله عرفان، نایب‌منشی مجلس نمایندگان به اطلاعات روز گفت که 12 نامزدوزیر قبلاً به مجلس معرفی شده که از این میان صرف در وزارت تحصیلات عالی تغییراتی آمده است. به گفته‌ی او در نشست روز شنبه این 12 نامزدوزیر به مجلس معرفی می‌شوند.
براساس فهرست حکومت، طارق‌شاه بهرامی برای وزارت دفاع ملی، ویس احمد برمک برای وزارت امور داخله، یما یاری برای وزارت فواید عامه، مجیب‌الرحمان کریمی برای وزارت احیا و انکشاف دهات، نصیراحمد درانی برای زراعت، فیض‌الله ذکی برای وزارت کار و امور اجتماعی، شهزادگل آریوبی برای وزارت مخابرات و تکنالوژی معلوماتی، نرگس نهان برای وزارت معادن و پطرولیم، مصطفی مستور برای وزارت اقتصاد، محمدشفیق گل آغا شیرزی برای وزارت سرحدات، اقوام و قبایل و حمید طهماسی برای وزارت ترانسپورت معرفی شده‌اند.
در روزهای اخیر تغییری در این فهرست آمد. رییس‌جمهور غنی عبدالطیف روشان، سرپرست و نامزدوزیر تحصیلات عالی را برکنار و به جایش نجیب الله خواجه عمری را سرپرست و نامزد وزیر معرفی کرد.
هرچند در روزهای اخیر زمزمه‌هایی وجود داشت که در این فهرست تغییراتی بیشتری رونما خواهد شد، اما تاکنون معلوم نیست که امروز همین فهرست به مجلس معرفی خواهد شد یا فهرستی با تغییراتی گسترده‌تر.
عرفان‌الله عرفان ابراز امیدواری کرد که در معرفی نامزدوزا به روزشنبه، افرادی برای وزارت‌های امور خارجه، اطلاعات و فرهنگ و معارف نیز معرفی شوند.
نادیده گرفته شدن قانون سرپرسی از سوی حکومت
بر اساس قانون سرپرستی، هیچ‌کسی نمی‎تواند بیش از دو ماه در وزارت‌خانه و ادارات دولتی دیگر سرپرست باقی بماند، اما شماری از این نامزدوزرا ماه‌ها و حتا بیشتر از یک سال است که به‌عنوان سرپرست باقی مانده‌اند.
تا این دم مجلس و حکومت کش‌وگیرهایی نیز بر سر معرفی و عدم معرفی نامزدوزرا داشته‌اند. مجلس در چندین نشست به حکومت تقویم تعیین کرد، اما حکومت هربار این تقویم را نادیده گرفت. بارها مجلس هشدار داد که فرهنگ سرپرستی روند کار در ادارات دولتی را مختل کرده و سرپرست‌ها از صلاحیت‌های وزیران برخوردار نیستند، اما حکومت تا این دم به این هشدارها توجه نکرده و در حال حاضر 15 وزارت‌خانه از سوی سرپرست‌ها اداره می‌شوند.
تایم‌لاین سرپرستی در حکومت وحدت ملی «بی‌انتها» بوده است که اطلاعات روز قبلاً در یک گزارش، مفصل به آن پرداخته است.
مجلس نمایندگان قبلاً به حکومت هشدار داده بود، تا زمان معرفی نشدن کامل نامزدوزرا، انتخابات برگزار نخواهد کرد. در حالی‌که سه نامزدوزیر دیگر به مجلس معرفی نشده‌اند، اما نذیر احمدزی، معاون دوم مجلس می‌گوید تا معرفی کامل نامزدوزرا، مجلس صندوق رای نخواهد گذاشت.
پس از بررسی اسناد نامزدوزرا که به گفته‌ی عرفان‌الله عرفان تا یک هفته‌ی دیگر طول خواهد کشید، مجلس صندوق رای‌گیری خواهد گذاشت. آقای عرفان ابراز امیدواری کرد که اکثریت نامزدوزرا از سوی نمایندگان رای اعتماد بگیرند.
نامزدوزرای جدید کی‌ها اند؟
رییس‌جمهور غنی به‌تاریخ 22 اسد 1396 با صدور فرمانی ویس احمد برمک را به‌عنوان نامزدوزیر و سرپرست وزارت امور داخله معرفی کرده است. آقای برمک بیشتر از سه ماه است که به‌عنوان سرپرست کار می‌کند. او پیش از این در پست‌های وزارت احیا و انکشاف دهات و وزیر دولت در امور رسیدگی به حوادث طبیعی کار کرده بود.
به‌تاریخ چهارم ثور امسال، طارق‌شاه بهرامی به‌حیث سرپرست وزارت دفاع معرفی شد. آقای بهرامی بیشتر از هفت ماه می‌شود که به‌عنوان سرپرست در وزارت دفاع ملی کار می‌کند. سال گذشته پس از حمله بر شفاخانه‌ی چهارصد بستر در کابل طارق‌شاه بهرامی معین ارشد امنیتی وزارت داخله مقرر شد. او پیش از این‌که معین وزارت داخله شود، در شورای امنیت ملی کار می‎کرد. با معرفی بهرامی به‌حیث سرپرست وزارت دفاع ملی، انتقادهایی وجود داشت که رییس‌جمهور یک پاسوال پولیس را در سمت رهبری وزارت دفاع معرفی کرده ‌است.
به‌تاریخ 16 اسد امسال یما یاری به‌حیث سرپرست و کاندیدوزیر وزارت فوایدعامه معرفی شد. آقای یاری پیش از این رییس کمیسیون تدارکات ملی بود. در این تاریخ، محمدمصطفی مستور نامزدوزیر و سرپرست وزارت اقتصاد معرفی شد. آقای مستور پیش از این پست، معین مالی وزارت مالیه بود.
همچنان در این تاریخ شهزادگل آریوبی به‌حیث نامزدوزیر و سرپرست وزارت مخابرات و تکنالوژی معرفی شد. آقای آریوبی پیش از این رییس عمومی اداره‌ی آسان خدمات وزارت مالیه بود.
این سه تن بیشتر از سه ماه می‌شود که در این وزارت‌ها به‌عنوان سرپرست کار می‌کنند. در حالی‌که مدت سرپرستی نظر به قانون دو ماه است.
صلاح‌الدین ربانی، سرپرست وزارت امور خارجه که سال گذشته در جمع هفت وزیر رد صلاحیت‌شده بود، تاکنون که بیشتر از یک سال می‌شود به‌عنوان سرپرست باقی مانده است. شش وزیر دیگر ردصلاحیت شده از سوی حکومت در پست‌های دیگر تعیین شد یا بی‌کارند.
به‌تاریخ سوم اسد امسال، ریاست‌جمهوری نامزدوزیران ترانسپورت و هوانوردی و سرحدات و قبایل را معرفی کرد. محمدشفیق گل ‌آغا شیرزی به‌عنوان نامزدوزیر و سرپرست وزارت امور سرحدات و قبایل و محمدحمید طهماسی به‌عنوان نامزد وزیر و سرپرست وزارت ترانسپورت و هوانوردی معرفی شدند.
آقای طهماسی پیش از این در اداره‌ی امور ریاست‌جمهوری کار می‌کرد و در سال گذشته به‌عنوان معین تأمیناتی وزارت امور داخله مقرر شد. گل‌آغا شیرزی چند سال پیش والی ننگرهار بود و در انتخابات ریاست‌جمهوری 1393 نامزد شده بود.
به‌تاریخ دوم میزان امسال ریاست‌جمهوری نصیراحمد درانی را به‌حیث نامزدوزیر وزارت زراعت، مالداری و آبیاری و مجیب‌الرحمان کریمی را به‌حیث سرپرست و نامزدوزیر وزارت احیا و انکشاف دهات معرفی کرد.
آقای درانی سه سال به‌عنوان وزیر وزارت احیا وانکشاف دهات کار کرده است. آقای کریمی در سال ۲۰۱۵ رییس دانشگاه شیخ زاهد در ولایت خوست بود.
به‌تاریخ هفتم حمل امسال، رییس‌جمهور غنی نرگس نهان را به‌حیث سرپرست و نامزدوزیر وزارت معادن و پطرولیم معرفی کرد. خانم نهان پیش از این در سمت‌های ریاست خزاین وزارت مالیه و معاونیت دانشگاه کابل کار کرده ‌است. پیش از معرفی‌اش در وزارت معادن، رییس واحد انسجام و پالیسی اداره‌ی امور ریاست‌جمهوری بود.
وزارت‌های اطلاعات و فرهنگ و معارف از سوی سرپرست‌ها اداره می‌شود و کسانی به‌عنوان نامزدوزیر در این وزارت‌خانه‌ها معرفی نشده است. عبدالباری جهانی، وزیر سابق اطلاعات فرهنگ سال گذشته استعفا کرد. همچنان اسدالله حنیف بلخی، وزیر پیشین معارف که از سوی مجلس ردصلاحیت شده بود و تا چند روز پیش به‌عنوان سرپرست کار می‌کرد، به‌تاریخ 23 عقرب از سوی رییس‌جمهور برکنار و محمدابراهیم شینواری، معین تعلیمات عمومی وزارت معارف سرپرست این وزارت تعیین شد.
سه سال از عمر حکومت وحدت ملی می‌گذرد، اما در طول این سه سال هیچ گاهی کابینه‌ی حکومت تکمیل نبوده است. فرهنگ سرپرستی در ادارات دولتی انتقادهای جدیدی را در پی داشته است. بسیاری از ناظران بر این باوراند که فرهنگ سرپرستی در کار ادارات و ارائه‌ی خدمات به مردم خلل وارد کرده و بسیاری از پروژه‌هایی که امضای وزیر را لازم دارد، باوجود سرپرست، کار آن‌ها متوقف مانده است.
همچنان حکومت وحدت ملی در این سه سال در مصرف بودجه نظر به سقف تعیین‌شده، ناکام بوده است که بسیاری از نمایندگان مجلس و ناظران آن را با فرهنگ سرپرستی در وزارت‌خانه‌ها ربط می‌دهند.