طالبان اکنون بیش از هر زمانی از آغاز ماموریت بین‌المللی در افغانستان در شانزده سال قبل قوی‌تر هستند. ایالات متحده و ناتو فرستادن سربازان بیشتر برای باثبات ساختن اوضاع امنیتی را بررسی می‌کنند.
دویچه ویله/ساندرا پیترزمن
ترجمه: حمید مهدوی
خیابانی فرعی و آرام در کابل با درختان احاطه شده است. پایتخت افغانستان سرشار از همه‌ی انواع افراد به‌شدت مسلح، از ارتش تا نیروهای امنیتی خصوصی است؛ اما در این خیابان هیچ چیز بدی به نظر نمی‌رسد. سه دختر جوان با لباس تابستانی بیرون بازی می‌کنند. یک مرد ریش‌سفید پا روی هم گذاشته و روی یک فرش قرمز در نانوایی خود نشسته است. او از پنجره به یک مشتری نان تازه می‌دهد. دو مرد با یک دیگر شوخی می‌کنند، می‌خندند.
فصل بهار کابل می‌تواند جادویی باشد و خیابان کوچک در اینجا هیچ نشانی از تروریسم و ترس که بخشی از زندگی روزمره شده است، ندارد. هفت حمله‌ی بزرگ در سال جاری در این شهر اتفاق افتاده است و صنعت آدم‌ربایی در حال رونق است. اخیرا، یک محافظ افغان و یک امدادگر آلمانی در جریان ظاهرا یک آدم‌ربایی ناکام کشته شدند. یک بمب‌گذار در آغاز ماه می هشت غیرنظامی را کشت. خشونت بی‌امان دستگاه امنیتی شهر را به چالش می‌طلبد.
سکوت فریبنده
این خیابان فرعیِ ظاهرا آرام، بخشی از یک محله‌ی کابل است که خانه‌ی امدادگران بین‌المللی زیادی در آن واقع شده بود. بسیاری از آن‌ها همزمان با نیروهای بین‌المللی [اینجا] را ترک کردند. عبدالستار، نجار 54 ساله از این محله، ماهانه 200 یورو کسب می‌کند. او با این درآمدش باید زن و هفت فرزندش را حمایت کند. او گفت: «من نگران همسر و فرزندانم هستم.» «در کابل، همیشه خطر بودن در یک بمب‌گذاری وجود دارد». او باور ندارد سربازان خارجی بیشتر این مشکل را حل خواهند کرد. «افغانستان باید خود مشکلش را حل کند».
نذیراحمد، رییس او، به نشانه‌ی تایید سرش را تکان داد. در حالی‌که اکثریت نیروهای بین‌المللی رفته‌اند، اقتصاد افغانستان که بر محور حضور آن‌ها بنا شده بود بر باد رفت و کار او رونق ندارد. او پرسید: «ناتو برای ما چه آورد؟» «در یک مرحله، بیش از 130000 سرباز خارجی در کشور بود و به‌هر حال جنگ ادامه یافت». امروزه، این تعداد به حدود 15000 سرباز، عمدتا از ایالات متحده، کاهش یافته است که مسئول عملیات‌های مبارزه با تروریسم هستند. سربازان باقی‌مانده‌ی ناتو مسئولیت آموزش 350 هزار پرسونل امنیتی خود این کشور را بر عهده دارند. ماموریت‌های جداگانه‌ی آموزشی و جنگی با بدترشدن اوضاع امنیتی در هم تنیده‌اند.
بیکاری و اختلاف
افغانستان آشوب‌زده است و غیرنظامیان هم‌چنان کشته می‌شوند – به گفته‌ی سازمان ملل متحد نزدیک به 11500 تن سال گذشته کشته یا زخمی شدند. از جمله‌ی 34 ولایت این کشور، 31 ولایت زیر حمله قرار دارند. در چهار ماه نخست 2017، 90000 تن از افغان‌ها به شمار 600000 بیجاشده‌ی داخلی در سال 2016 افزوده شدند. از آن‌جایی که ایران و پاکستان نزدیک به 200000 مهاجر را اخراج کرده‌اند، اوضاع در سال جاری بدتر شده است. بسیاری از آن‌ها از کابل سر درمی‌آورند، شهری که توانایی کنار آمدن با این‌تعداد مهاجران را ندارد. احمد گفت حکومت افغانستان مقصر است: «آن‌ها بر سر پول و قدرت می‌جنگند، به‌جای این‌که مواظب مردم باشند». نورالله ترکان، همسایه‌ی او، گفت فقر و بیکاری بزرگترین تهدیدات هستند: «وقتی مردم کار کنند، نمی‌جنگند».
کشور جنگ‌سالاران
افغانستان از زمان حمله به‌رهبری امریکا در سال 2001 به یک کشور با جناح‌های متخاصم تبدیل شده است. عبدالرشید دوستم، معاون رییس‌جمهور، کشور را به مقصد ترکیه ترک کرد تا از اتهامات آدم‌ربایی، شکنجه و تجاوز بر رقیب سیاسی‌اش طفره برود. گلبدین حکمت‌یار، مشهور به «قصاب کابل»، تا زمانی که یک توافق صلح به‌دست آمد و به او اجازه خواهد داد در آینده دفتر سیاسی داشته باشد، در یک فهرست تروریسم سازمان ملل متحد شامل بود. تقلب انتخابات ریاست‌جمهوری سال 2014 را آلوده ساخت و انتخابات پارلمانی 2015 هرگز برگزار نشد. طالبان و حدود 20 گروه تروریستی بین‌المللی، به‌شمول به‌اصطلاح «دولت اسلامی» و هم‌چنین قدرت‌های خارجی‌یی چون چین و عربستان سعودی از این خلای سیاسی بهره‌برداری کرده‌اند.
مشکلات امنیتی
مولوی محمد قاسم حلیمی، یک مقام پیشین طالبان، گفت: «سربازان خارجی دیگر راه‌حلی برای اوضاع نیستند.» «99درصد مردم علیه سربازان خارجی هستند. سربازان افغان به‌مراتب کمتر». نیروهای امریکایی پس از سقوط طالبان حلیمی را برای یک سال به زندان بگرام انداختند. امروز او بخشی از حکومت است و به‌عنوان سخنگوی شورای علمای افغانستان خدمت می‌کند. او اضافه کرد: «آموزش و مشاوره درست است. اما سربازن جنگی خارجی به ما کمک نمی‌کنند. ما تجربه‌ی وحشتناکی با آن‌ها داریم. آن‌ها همیشه غیرنظامیان را می‌کشند».
دیدگاه سیاسی ناپیدا
او از اظهارنظر در مورد اختلافات داخلی حکومت در خصوص برخورد با اعضای سابق طالبان خودداری کرد، اما گفت با توجه به آنچه که او از سابقه‌ی کار خودش با طالبان می‌داند، اکثریت مذاکره را بر جنگ ترجیح می‌دهند. با این‌حال، امروزه طالبان خود نیز دچار اختلافات هستند و دچار جنگ‌های داخلی بر سر قدرت و فشار خارجی هستند.
طالبان و دولت افغانستان، هردو، وابسته به کمک‌های بین‌المللی هستند. راه‌حل نظامی ناکام شده است، اما یک راه‌حل سیاسی هنوز به‌صورت مستحکم ایجاد نشده است. توافق ملی و بین‌المللی در مورد این‌که چگونه این کشور می‌تواند به یک آینده‌ی صلح‌آمیز برسد، هم‌چنان دست‌نیافتنی است، اما دخترانی که بیرون بازی می‌کنند و باشندگانی چون عبدالستار، باید مطمئن شوند که ترور و خشونت در گوشه‌یی در کمین نه نشسته است تا آرامش خیابان کوچک‌شان را از بین ببرد.
