گفتوگوی شبکه جامعه مدنی و حقوق بشر با پروانه سما صمدی، مسئول انجمن اجتماعی زنان معلول در بلخ
زنان معلول، همواره در موارد مختلفی از جمله فراهمآوردن امکانات آموزشی خواستار توجه دولت شدهاند. با گرمشدن بحثهای مربوط به صلح، زنان معلول در بلخ، از دولت میخواهند تا در مذاکرات صلح به آنان نیز سهم داده شود.
پروانه سما صمدی، مسئول انجمن اجتماعی زنان معلول در بلخ در گفتوگویی با شبکه جامعه مدنی و حقوق بشر (از این به بعد «شبکه») میگوید، بانوان معلول، از جمله اصلیترین زیاندیدههای جنگ هستند؛ زیرا دلیل معلولیت آنان جنگ است، از همینرو از دولت میخواهند تا نمایندهی زنان معلول را نیز در ترکیب هیأت مذاکرهکننده جای دهند.
شبکه: تا چه اندازه به نتایج گفتوگوهای صلح خوشبین هستید؟
صمدی: اگر گفتوگوها پشت پرده و پنهانی نباشد و صدای زنان، بهویژه زنان معلول شنیده شود، میتوان به نتایج این روند امیدوار بود، اما اگر مذاکرات در پشت پرده صورت بگیرد، این صلح همهشمول نخواهد بود.
یکی از نگرانیهای این نهاد، چون دیگر گروههای زنان، قربانیشدن تلاشهای زنان است. به گفتهی بانو صمدی، زنان معلول، بیشتر از هرکس دیگر، نگران نادیده گرفتهشدن دستآوردهایشان هستند.
شبکه: دلیل معلولیت بانوان در بلخ بیشتر چه است؟
صمدی: دلیل بیشترین معلولیتها در بین بانوان بلخ، جنگ است و افراد معلول از سوی دولت، به دو گروه جنگی و غیرجنگی تقسیم شدهاند و امتیازات آنان متفاوت است.
بانو صمدی به این باور است که تقسیمبندی افراد معلول از سوی دولت برای آنان نوعی محدودیت بهشمار میرود: «به باور من، معلولان غیرجنگی هم، به نوعی قربانیان جنگ بهشمار میروند؛ زیرا دلیل بسیاری از آنها نیز جنگ است؛ عدم دسترسی زنان باردار به خدمات صحی در دوران جنگ و تأثیرات روانی جنگ و خشونت بر آنان، میتواند از دلایل ایجاد معلولیت برای کودکان باشد.»
شبکه: امتیازات افراد معلول جنگی و غیرجنگی چیست؟
صمدی: افراد معلول جنگی، سالانه 60 هزار افغانی از دولت معاش دریافت میکند، اما به افراد معلول غیرجنگی، هیچ امتیازی داده نمیشود.
به گفتهی بانو صمدی، افراد معلول، با دشواریهای زیادی روبهرویند و با این حال همواره در انزوا قرار گرفتهاند، آنان از سوی جامعه و گاهی نیز از سوی خانواده با بیتوجهی روبهرو میشوند. بانو صمدی میافزاید این زنان گاهی بهدلیل معلولیت نمیتوانند در ادارات کار کنند و در کنار آن، در بخش آموزش نیز مشکلاتی دارند.
شبکه: مشکلات آنان در بخش آموزش چیست؟
صمدی: یکی از بزرگترین مشکلات، این است که بیشتر مکاتب از ثبت نام افراد معلول خودداری میکنند و پذیرفتن چنین دانشآموزانی را «دردسرساز» میخوانند. این باعث میشود که اعتماد به نفس این افراد از بین برود و از آموختن دلسرد شوند.
با این حال، به گفتهی بانو صمدی، برخی نهادها با راهاندازی برنامههای آموزشی دراین بخش فعالیت میکنند و آمادگیهای لازم برای رفتن به مکتب را به افراد معلول آموزش میدهند: «چون این افراد همیشه در انزوا بودهاند، از اجتماع هراس دارند. این برنامه به آنان کمک میکند تا اعتماد به نفس خود را باز یابند.»
شبکه: با وجود اینکه روند آموزشی زنان معلول با دشواری همراه است، دستآوردهای این افراد چیست؟
صمدی: یکی از مهمترین دستآوردهای این زنان در بخش ورزش بوده است. زنان معلول در چند تیم مختلف ورزشی عضو هستند که از آن جمله تیم ویلچر بسکتبال این بانوان موفق شده است در چندین مسابقهی کشوری و آسیایی مقامهای خوبی بهدست بیاورند.
بانو صمدی میگوید زنان معلول در بلخ، فعالیت قابل توجهی در بخش حرفه و فن ندارند؛ زیرا سرمایه و بازار لازم برای آنان وجود ندارد. وی میافزاید، دولت باید در این بخش با آنان همکاری کند.
به گفتهی این مسئول، آنان درخواستی مبنی بر حضور نمایندهشان در مذاکرات صلح به وزارت دولت در امور صلح فرستادهاند و امیدوارند پاسخ مثبت دریافت کنند تا بتوانند بهطور مستقیم و حضوری خواستههایشان را در این نشست سرنوشتساز مطرح کنند.

نوت: این مطلب توسط شبکه جامعه مدنی و حقوق بشر تهیه شده و امتیاز و مسئولیت آن به این شبکه برمیگردد. این سلسله مطالب براساس یک تفاهم تجاری در اطلاعات روز نشر میشود.
