انبیسی – رابرت ویندرِم
سندی که در شب کشتهشدن اسامه بن لادن توسط تفنگداران نیروی دریایی ایالات متحده به دست آمده، نشان میدهد که القاعده و ایران ارتباط پیچیدهتر و صمیمیتر از آنی داشتهاند که قبلاً گمان میرفت؛ ارتباطی که شامل تهدید، آدمربایی و همچنین همکاریهای گاهبیگاه میشود.
این سند از جمله اطلاعات گسترده و عظیمی است که سازمان سیا آن را در پی درخواست Long War Journal، ویبسایتی که شرح وقایع جنگ ایالات متحده علیه تروریسم را ثبت کرده است، روز چهارشنبه منتشر کرد. این ویبسایت روز سهشنبه نسخهیی از این اطلاعات را دریافت کرد.
دولت ایالات متحده اندکی پس از حمله 1 مارچ 2011 به خانهی اسامه بن لادن در پاکستان، صدها هزار پرونده را منتشر و بخشهای دیگر آن را در سال 2015 و 2016 منتشر کرد.
اسنادی را که سازمان سیا روز چهارشنبه منتشر کرد، شامل تقریباً 470 هزار پرونده میشود که در جریان حمله به دست آمدهاند. اکثر اطلاعات تازهمنتشرشده به زبان عربی، ترجمهنشده و دستهبندینشدهاند. این اسناد شامل دفترچه شخصی 228 صفحهیی ترجمهنشده بن لادن و دیگر اسنادی است که مقامات میگویند سطح درستی ارزیابی دستگاه اطلاعاتی امریکا پس از حمله را مبنی بر اینکه بن لادن حتی در ماههای قبل از مرگش همچنان به عنوان فرمانده عملیاتی القاعده عمل میکرد، تقویت میکند.
به گفته سازمان سیا «این اطلاعات بینش ژرفی را راجع به ریشههای شکاف موجود بین القاعده و داعش و نیز اختلافات استراتژیک، اعتقادی و دینی درون القاعده و متحدانش و همچنین سختیهایی را که القاعده در زمان مرگ بن لادن با آن مواجه بوده، فراهم میکند.»
این مجموعه اطلاعات همچنین فهم تازهیی را در مورد رابطه اغلب خصمانهی القاعده و ایران _ یک گروه تروریستی سنی و یک کشور شیعه _ در قالب یک گزارش 19 صفحهیی فراهم میکند کهLong War Journal آن را به عنوان «ارزیابی یک جهادی ارشد از رابطه این گروه با ایران» توصیف کرده است.
دو مقام اطلاعاتی ایالات متحده این سند را برای انبیسی به عنوان «مدرک حمایت ایران از جنگ القاعده با ایالات متحده» توصیف کردهاند.
به گفته این مقامات، این سند تاریخچهی رابطه القاعده و ایران را که از فرار گروهی از مقامات القاعده و خانوادههای شان از افغانستان پس از تهاجم ایالات متحده در سپتامبر 2001 آغاز شد، مرور میکند. در آن زمان، بن لادن گروهی از رهبران القاعده را که تحت عنوان شورای مدیریت القاعده شناخته میشوند، به ایران اعزام کرده است.
این سند فاش میکند که ایران در موارد متعدد و مراحل مختلف این رابطه، به القاعده در قالب «پول، اسلحه» و «آموزش در اردوگاههای حزب الله در لبنان، در بدل حمله به منافع امریکا در عربستان سعودی و خلیج فارس» کمک کرده است.
اما براساس همین سند، در موارد دیگر این رابطه به خصومت گراییده که به بازداشت اجباری مقامات کلیدی القاعده منجر شده است.
این پروندهها گزارشهای قبلی را مبنی بر این که بن لادن با نوشتن نامهیی به آیتالله خامنهیی رهبر ایران، خواستار رهایی اعضای خانوادهاش شده بود، تایید میکنند. اعضای خانوادهی بن لادن در آن موقع در ایران در بازداشت به سر میبردند. به گفته Long War Journal، بن لادن خودش طرحهایی برای مقابله با نفوذ ایران در خاورمیانه در سر داشت و [نفوذ ایران] را به زیان خودش میدانست. این گزارش توسط مقامات ایالات متحده تأیید شده است.
گزارشهای قبلی حاکی از این بودند که در یک مورد، بن لادن دستور ربودن یک دیپلمات ایرانی را صادر کرد تا او را با یکی از فرماندهان ارشد القاعده مبادله کند. سند تازهمنتشرشده این مسأله را تایید میکند.
ایران همکاری با القاعده را به شدت رد کرده و گفته است که این کشور اعضای شورای مدیریت القاعده را در زندان نگه میداشته نه تحت بازداشت خانگی.
در میان این اسناد حدود 79 هزار فایل صوتی و عکس و بیش از 10 هزار فایل ویدئویی است. این ویدئوها شامل «ویدئوهای خانه» القاعده، فیلمهای خام، بیانیههای بن لادن و تبلیغات جهادی میشوند.
در میان این ویدئوها یکی هم فیلم عروسی پسر بن لادن، حمزه، است که گفته میشود در ایران برگزار شده است. حمزه اکنون 20 ساله است و به طور فزایندهیی به عنوان جانشین پدرش در مقام رهبر القاعده رشد میکند.
همچنین بن لادن ظاهراً مصاحبهیی در سال 2005 یک شبکهی تلویزیونی امریکایی با جمز ولسی رییس پیشین سازمان سیا که توسط الکس ویت با تمرکز بر جنگ عراق صورت گرفته، دانلود کرده بود. کلکسیون فیلمهای اسامه شامل ویدیوی گردنزدن جهادی و یک فیلم سربازگیری میشود که در آن ابو مصعب الزرقاوی رهبر القاعده نیز دیده میشود. زرقاوی در سال 2006 در یک حمله هوایی امریکا کشته شد.
اما در این کلکسیون بیشتر ویدیوهایی وجود دارد که به نظر میرسد بیشتر برای کاهش خستگی طراحی و تولید شدهاند تا ترویج جهاد. این ویدیوها عجز [رهبر القاعده] در مقابل »طنز ناهنجار» را نشان میدهند. در کامپیوتر بن لادن قسمتهایی از « America’s Funniest Home Videos»، کارتون «تام و جِری» و چندین ویدئوی پربازدید اینترنتی از جمله « Charlie Bit My Finger»، ویدیویی از سال 2007 که در آن یک کودک انگشت برادرش را دندان میگیرد و در آن زمان بیشترین بازدید را در یوتیوب داشت، پیدا شده است.
همچنین در کمپیوتر وی تعدادی از آگهیهای بازرگانی « Trunk Monkey» یک فروشنده موتر در اورگان پیدا شده است که در آن یک میمون از بدنهی موتر برای نجات رانندهی زخمی ظاهر میشود. فیلمهای آموزشی در مورد قلابدوزی، الفبای انگلیسی، حسابداری و تعدادی ویدیو که حیواناتی را در محل اقامت بن لادن نشان میدهند، نیز شامل این مجموعه اند. چند زن و تعدادی بچههای کوچک با بن لادن در منزلش در پاکستان زندگی میکردند.
دشمن دشمن من دوست من است شیوه ایکه همیشه بکار گرفته شده کدام حرف تازه نیست متاسفانه هدف وسیله را توجیه میکند.