اطلاعات روز: حادثهی تروریستی در جمع معترضان جنبش روشنایی که 85 شهید و بیش از سهصد زخمی برجای گذاشت، واکنشهای گسترده و تقبیحکنندهیی در داخل و خارج از کشور در پی داشته و بسیاری از نهادها و افراد انزجار و نفرتشان را نسبت به این رویداد خونبار بیان کردند.
رییسجمهور این حمله را حملهی «ناجوانمردانه» بر آزادیهای شهروندی و ستونهای استوار قانون اساسی خواند. بیشتر سیاسیون و مقامهای بلندپایهی دولتی این حملهی تروریستی در تجمع معترضان را محکوم کردند.
کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در واکنش به این حمله میگوید که قتل عام مردم بیگناه جنایت جنگی است.
سیما سمر، رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان امروز (یکشنبه، سوم اسد) در یک کنفرانس خبری این حمله را بهشدت محکوم کرد و از دولت خواست که در تأمین امنیت شهروندان و اعتراضات مدنی و مسالمتآمیز بیشتر از پیش بکوشد.
خانم سمر افزود که تظاهرات مسالمتآمیز حق مدنی تمامی شهروندان افغانستان است و کمیسیون از این حق حمایت میکند.
در بیانیهی کمیسیون حقوق بشر آمده: «تأمین امنیت شهروندان کشور، یکی از وظایف بدون قید و شرط نیروهای امنیتی و دولت میباشد. دولت مکلف است تحت هرشرایطی، امنیت شهروندان افغانستان را تأمین نماید.»
این نهاد میگوید، افرادی که در تأمین امنیت شهروندان کشور غفلت میکنند، باید مورد پیگرد و پاسخگویی قرار گیرند.
در بیانیه آمده: «دولت باید به اعتراضات مدنی شهروندان خود گوش دهد و نگذارد تا دشمنان مردم افغانستان از این قضیه، استفادههای سیاسی نمایند. مرتکبین این حادثه باید شناسائی گردیده و به عدالت کشانیده شوند.»
این کمیسیون میگوید که تمام مسایل و موارد اختلافی باید از طریق مذاکره و گفتوگو با حوصلهمندی، منطقی و عادلانه، حل گردد.
واکنشهای جهانی
نمایندهی ویژهی دبیرکل سازمان مللمتحد در افغانستان حمله بر غیرنظامیان را مغایر ارزشها و قوانین جهانی دانسته و این حمله را نکوهش میکند. بانکی مون، دبیر کُل سازمان ملل متحد نیز میگوید که این حملهی نفرتانگیز، مردمانی را آماج قرار داد که از حقوق انسانیشان کار میگرفتند.
وزارت خارجهی امریکا میگوید که عاملان این حمله، در آیندهی افغانستان جایی ندارند و اینگونه حملهها ارادهی ایالات متحده را برای ادامهی مأموریتش در افغانستان و پشتیبانیاش از مردم و حکومت افغانستان را نیرومندتر میسازد.
نرندرا مودی، نخستوزیر هند نیز حملههای روز شنبه را در کابل نکوهش میکند و میگوید که هند در مخالفت قاطعانه با هراسافگنی، در کنار افغانستان ایستادهاست.
ولادمیر پوتین، رییسجمهور روسیه در بیانیهیی، در کنار ابراز همدردی با حکومت و مردم افغانستان، تأکید میورزد که مسکو آمادهاست در پیکار با هراسافگنی، با کابل همکاری فعال داشته باشد.
نخستوزیر پاکستان در واکنش به این حملهها میگوید که هراسافگنی، تهدید جدی در برابر صلح و ثبات در منطقه است. نوازشریف تأکید میورزد که برای از میانبرداشتن این تهدید، به همکاریهای مشترک نیاز است.
نمایندههای کشورهای عضو اتحادیهی اروپا نیز همدردیشان با خانوادهها و بستگان قربانیان و همچنان همبستگی خود با افغانستان را ابراز داشتند. سخنگوی فدریکا موگرینی، مسئول روابط خارجی اتحادیهی اروپا گفته است: «ما همه افغانها را فرا میخوانیم که متحد باقی بمانند تا به این ترتیب از تلاشها در مبارزه علیه این خطر بینالمللی حمایت کنند».
مجتمع جامعه مدنی افغانستان: محکوم کردنهای سیاسی هیچ دردی قربانیان را دوا نمیکند
مجتمع جامعهی مدنی افغانستان نیز با نشر اعلامیهی میگوید برپایی اعتراضات مسالمتآمیز حق مسلم شهروندان است و حکومت مکلف است که امنیت تظاهرات را تأمین کند.
در اعلامیه آمده: «ملت از مسئولین حکومت عمل میخواهد، این محکوم کردنهای بیشتر سیاسی هیچ دردی از قربانیان ظلم و جنایات را مداوا نمیکند.»
اعلامیه افزوده که هرچند داعش مسئولیت این جنایت بشری را به عهده گرفته اما این مسئولیت گرفتن دال بر رفع مسئولیت دولت و بهخصوص حکومت نمیشود.
این نهاد همچنان تشکیل کمیسیونهای حقیقتیاب را یک تجربهی ناکام دانسته و گفته که این تجربه حتا وقتی به حقیقت رسیده است با مصلحت برخورد کرده است.
جنبش روشنایی روز شنبه، دوم اسد در اعتراض به تغییر مسیر لین برق 500 کیلوولت از بامیان- میدان وردک به سالنگ در نشست 11 ثور کابینهی حکومت وحدت ملی تظاهرات نامحدودی را آغاز کرد که با رخ دادن سه انفجار در محل تجمع معترضان، تحصن که هدف بعدی جنبش بود، برگزار نشد.
لغو فیصلهی یازدهم ثور کابینه، تطبیق ماسترپلان برق افغانستان و عبور لین برق 500 کیلوولت از اصلی ترین خواستههای جنبش روشنایی است که تاکنون بر آن تأکید دارد و میگوید که به اعتراضات خود ادامه میدهد.
