دشمنان اصلی امان الله خان و افکارش
یک تعداد زیادی از آدمها، یاد امان الله را گرامی میدارند، اما صرفا به خاطر تعلق قومیاش. عمل، گفتار و شیوهِ زندگی این آدمها به روشنی نشان میدهد که با افکار امان الله و آنچه او میخواست، بیگانه هستند و یا مخالف. رقص و پایکوبی کردن به یاد امان الله خان و افتخار کردن به نشانههای قبیلوی در مراسم یادبود از او آن هم در جاهایی که هنوز زن، حق بیرون رفتن از خانه را ندارد، واقعا حیرتآور است.
تعداد دیگری هم به دلیل تعلق قومی امان الله خان، تکریم او از سوی قومگرایان تندرو، و یکی دو کار منفیاش، او را سرزنش و توبیخ میکنند، خواستها و کارهای مهم و انسانیاش را نادیده میگیرند، و در مواردی با بی انصافی بی نظیر، حتا یک فاشیست صدایش میکنند.
این دوست داشتنها و نفرت ورزیدنها، کمتر کاری به امان الله خان، افکار و کارهایش دارد، و بیشتر تنشها و گرایشهای قومی فعلی در جامعهِ افغانستان را بازگو میکند. به نظر من، چهرهِ امان الله، بیشتر از آن که از سوی مخالفین قومگرای او و تبلیغات نه چندان معتبر شان، آسیب ببیند، از سوی دوستداران قبیلوی و باورمند به ارزشهای قبیلوی امان الله خان، آسیب میبیند، و وارونه معرفی میشود. همان طور که نیروهای پای بند به ارزشهای قبیلوی، نقش اساسی را در شکست دادن امان الله خان داشتند، اینک هم این نیروها نقش اصلی را در معرفی کردن یک چهرهِ وارونه از امان الله خان دارند، و نگاه منفی نسبت به امان الله را در میان دیگران، تقویت میکنند.
