رحمت الله ارشاد
تفاهمنامه همکاری استخباراتی میان افغانستان و پاکستان، در میان هیاهوی رسانهای گم شد. مانند بسیاری از مسایل جدی دیگری که چون موجی میآیند، کنش و واکنش خلق میکنند و بعد گم میشوند تا ملت با موج دیگری روبرو شود.
در مورد تفاهمنامه امنیتی سرانجام ملت نفمید که آنچه امضا شده دقیقاً چیست؟ چقدر الزامآور است و آیا واقعا آنگونه که عدهای نگرانند، اجرایی شدن این تفاهمنامه بیخ و بنیاد امنیت ملی افغانستان را به عنوان مهمترین نهاد امنیتی خواهد کند یانه؟
مقامهای بلند پایه امنیتی در این زمینه ضد و نقیض عمل کردند و سخن گفتند، رحمت الله نبیل رئیس امنیت ملی افغانستان آن را کاغذپاره بی اعتبار خواند و گفت تا زمانیکه ایشان بر این مسند باشند، این تفاهمنامه عملی نخواهد شد.
معاونش اما آن را امضا کرد و از ارگ تا ریاست اجراییه کسانی در وهله اول آمدند و از امضای آن دفاع کردند.
افکار عمومی اما از رئیس امنیت ملی افغانستان حمایت کرد و شبکههای اجتماعی پر شد از تصاویر نبیل و کسانی که او را به دلیل سرباززدن از امضای این تفاهمنامه ستودند.
این امر به دو دلیل اتفاق افتاد، یکی به این دلیل که امنیت ملی تا کنون نشان داده است که تمامیت ارضی و حاکمیت ملی افغانستان برایشان غیر قابل معامله است و دوم اینکه در مواردی بسیاری روسای امنیت ملی و شخص رحمت الله نبیل در مجلس نمایندگان حاضر شده و مسایلی را مطرح کرده که برای مردم افغانستان قانع کننده بوده است.
در تازهترین مورد نیز آنچه در صفحه رسمی امنیت ملی افغانستان منتشر شده است نشان میدهد که امضای تفاهمنامه و عملی شدن آن مشروط به پنج شرط شده است که عبارتند از:
رئیس جمهور چارچوب و حدود و صلاحیتهای این تفاهمنامه را مشخص کند. کارشناسان نهادهای امنیتی؛ آن را کارشناسی کنند. در شورای امنیت روی متن آن بحث شود، متن آن پس از تسوید شورای امنیت، با بزرگان سیاسی و وکلای مجلس در میان گذاشته شود و در نهایت پس از طی تمامی این مراحل، متن در اختیار پاکستان گذاشته شود.
آنچه حالا از سوی امنیت ملی افغانستان مطرح شده، تا حدودی خاطر شهروندان را جمع کرده است که در امضای این تفاهمنامه معاملهای نخواهد شد که در آن کیان و عزت ملی افغانستان آسیب ببیند. اما طرح این شرایط نشان میدهد که ظاهراً امنیت ملی افغانستان، در مقابل عمل انجام شده قرار گرفته و سعی میکند طوری عمل کند که امنیت ملی افغانستان را از گزند جدی محفوظ نگهدارد.
واقعیت این است که شروطی را که حالا امنیت ملی مطرح کرده باید قبل از قبل انجام میشد.
با همه اینها دولت اما باید به یک سوال شهروندان بصورت روشن و شفاف پاسخ دهد و آن اینکه آنچه هفته قبل میان افغانستان و پاکستان امضا شد چه بود؟ چه چیزی در آن گنجانیده شده بود که چنین نگرانی جدی را خلق کرد؟
ما شهروندان هنوز شعارهای انتخاباتی نامزدان محترم که حالا دو تن از آنها بر اریکه قدرت تکیه زده و سکان رهبری را به عهده گرفته اند، یادمان نرفته است. هردو از تامین شفافیت و مبارزه با فساد میگفتند و هردو به حفظ تمامیت ارضی و حاکمیت ملی سوگند یاد کرده اند.
برای شهروندان کنونی افغانستان “شفافیت” یک چیزی خوردنی و پوشیدنی نیست. شفافیت یعنی پاسخ دهی مستند و روشن به سوالات جدی شهروندان.
مجلس نمایندگان از کسانی که متن قبلی را امضا کرده اند و نهادهایی که مراحل تهیه این سند را به عهده داشته اند، باید پاسخ روشن و قاطع بخواهند و نگذارند مسالهای به این مهمی در غبار و هیاهو گم شود.
نمایندگان مردم همانگونه که از نامشان پیدا است “نمایندگان” مردم اند و بدون شک چند صباح دیگر بازهم دروازه مردم را برای گرفتن رای تک تک خواهند کرد. انتظار مردم از مجلس نمایندگان این است که گره کور این ماجرا را باز کنند و حکومت را وادار کنند که متن یا آنگونه که بعضی از مقامات میگویند پیشنویسی را که با پاکستان امضا شده، در اختیار رسانهها قرار دهند و اینگونه به تامین شفافیت کمک کنند. هرنوع اغماضی از سوی مجلس نمایندگان در این زمینه، یاد شهروندان خواهند ماند و در این صورت شکی نیست که شهروندان پاسخ آن را در انتخابات پارلمانی به نمایندگانی که دوباره خود را برای راهیابی به مجلس نامزد کنند، خواهند داد.
