عرفات جمال، نمایندهی کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان گفته است که بازگشتکنندگان، بهویژه زنان و دختران، پس از بازگشت به افغانستان با یک تغییر تکاندهنده روبهرو میشوند.
بهگفتهی او، زنان و دختران در کشورهای میزبانشان در حالی که از خودمختاری نسبی برخوردار بودند، در افغانستان با محدودیتهای شدید طالبان مواجه میشوند.
عرفات جمال گفته است که آنچه اوضاع را پیچیدهتر میکند این واقعیت است که بسیاری از بازگشتکنندگان، بهویژه زنان و کودکان به کشوری برمیگردند که به سختی آن را میشناسند.
نمایندهی کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان گفته است: «آنان از افغانستان هستند [اما] اهل افغانستان نیستند- اغلب در خارج از کشور با تحصیلات بهتر و هنجارهای فرهنگی متفاوت متولد شدهاند. دیدگاه آنان با افغانستان امروزی متفاوت و اغلب در تضاد است.»
عرفات جمال روز جمعه اعلام کرد که موج آشفتهی بازگشت مهاجران از ایران و پاکستان، ظرفیت شکنندهی افغانستان تحت کنترل طالبان را تحت فشار قرار داده و ثبات منطقهای را تهدید میکند.
طبق گزارش کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل متحد، بیش از ۱.۶ میلیون شهروند افغانستان تنها در سال ۲۰۲۴ از هر دو کشور همسایه بازگشتهاند؛ رقمی که از پیشبینیهای قبلی برای کل سال پیشی گرفته است.
بهگفتهی جمال، در حال حاضر شمار بازگشتکنندگان روزانه به حدود ۵۰ هزار نفر افزایش یافته است که بسیاری از آنان پس از سفرهای دشوار، سردرگم و خسته هستند.
جمال گفته است: «بسیاری از این بازگشتکنندگان بهطور ناگهانی از خانههای خود آواره شدهاند و سفرهای دشوار، طاقتفرسا و تحقیرآمیزی را پشت سر گذاشتهاند. آنان خسته، سردرگم، مورد ظلم و ستم و اغلب ناامید به مقصد میرسند و در گرمای اغلب ۴۰ درجه سانتیگراد (۱۰۴ درجه فارنهایت) در یک مرکز شلوغ پراکنده میشوند.»
او خواستار آرامش و همکاری برای فراهم کردن مسیری آبرومندانه برای میلیونها شهروند آوارهی افغانستان است.
بهگفتهی کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، مقیاس و سرعت این بازگشتها فشار زیادی را بر ولایتهای مرزی که برای جذب آنان مجهز نیستند، وارد میکند و فقر، ناامنی و نیازهای بشردوستانه را در کشوری که هنوز از فروپاشی اقتصادی و نقض گستردهی حقوق بشر رنج میبرد، تشدید میکند.
این در حالی است که نهادهای کمکرسان با کمبود بودجه مواجه اند.
آقای جمال گفته است: «ما با بودجه قرضی زندگی میکنیم. روزانه از خود میپرسیم که آیا باید بهجای چهار پتو و یک وعده غذایی، سه وعده غذا بدهیم؟ اینها تصمیمات دلخراش و ویرانگر هستند.»
بهگفتهی سازمان ملل، از ۲.۴ میلیارد دالر بودجهی مورددنیاز برای کمکرسانی تنها ۲۲ درصد آن تأمین شده است.
