خاطره افغان، نامزدوزیر وزارت تحصیلات عالی به روز یکشنبه برنامهی کاریاش را به مجلس نمایندگان ارائه کرد. او گفته است که یکی از اولویتهای کاریاش در صورت وزیرشدن، جداسازی صنفهای درسی دانشجویان دختر و پسر است. او حتا از سواد خواندن متنی که پیشرویش قرار داشت، ناتوان بود و واژههای فارسی را بهدرستی ادا نمیتوانست. او زمانی که به عنوان نامزدوزیر از سوی رییس جمهور معرفی شد، آنقدر گمنام بود به مشکل میتوانستیم از کارنامه و سطح تحصیلاتش چیزی به دست آوریم. وقتی مجلس نمایندگان اسناد تحصیلی و کارنامهی نامزدوزیران را خواست، ابهاماتی در مورد سن قانونی او وجود داشت. کپی تذکره و اسناد هویت او که در رسانهها منتشر شده است، نشان میدهد که سن قانونی وزیرشدن را نداشته است. او برای حل این مشکل، به تاریخ 21 جدی شناسنامهی جدید گرفته است و در آن سنش بالا برده است.
رییس جمهور در جریان انتخابات وعده داده بود که در کابینهاش چهار وزارت را به زنان اختصاص میدهد. اما این وعده نه تنها که تحقق پیدا نکرد، بلکه رییس جمهور برای گزینش نامزدوزیران زن، از دقت کار نگرفت و از جملهی سه وزیر زنی که به کابینه معرفی کرد، بانو آیسلطان خیری به خاطر داشتن تابعیت دوگانه از سوی مجلس نمایندگان رد شد و نجیبه ایوبی به خاطر ناتکمیل بودن اسناد تحصیلیاش هنوز نتوانسته برنامههای کاریاش را به مجلس ارائه کند. رییس جمهور به جای آیسلطان خیری، نامزدوزیر اطلاعات و فرهنگ، عبدالباری جهانی را معرفی کرده است. به این صورت، تنها خانمی که به عنوان نامزدوزیر در کابینهی پیشنهادی باقی مانده است، خاطره افغان است. معرفی شدن این خانم به عنوان نامزدوزیر وزارت تحصیلات عالی از سوی رییس جمهور که تجربهی لازم را برای وزیرشدن ندارد و طرحی که به مجلس نمایندگان ارائه کرد که میخواهد صنفهای درسی دانشجویان دختر و پسر را جدا کند، نشان میدهد که از ابتداییترین دانش مدیریتی و اجتماعی برخوردار نیست. با آنکه گفته میشود تحصیلات ماستری دارد، هنوز نمیداند که جداسازی صنفهای درسی دانشجویان دختر و پسر در نظام تحصیلات عالی در هیچ یکی از کشورهای جهان مرسوم نیست و جداسازی آن غیرمعقول است و با هنجارها و ارزشهای علمی همخوانی ندارد و با ماهیت دورهی تحصیلات عالی در تناقض میباشد. طرح او به دلایل زیر، ناموجه و غیرمنطقی است.
1ـ دانشجویان در دورهی دانشگاه از نظر سنی و دانش به پختگی لازم میرسند و نسبت به هنجارهای زندگی از درک لازم برخورد میباشند و میتوانند خوبی و زشتی را از هم تفکیک کنند. یکجا بودن دانشجویان دختر و پسر در یک صنف درسی نمیتواند فرصتهای تحصیلی دانشجویان را از بین ببرد و بلکه باعث رقابت سالم و پویایی تحصیلی و انگیزهی مثبت برای دانشجویان نیز میگردد و حتا باعث میشود که احساس شیفتگی به جنس مخالف و انحرافهای جنسی و اجتماعی در میان دانشجویان کاهش یابد و باعث عادی شدن روابط انسانی میان پسران و دختران شود.
2ـ کارکرد دانشگاه در جامعه این است که برعلاوهی اینکه سطح دانش و فرهنگ جامعه را بالا میبرد و نیازهای عملی جامعه را برآورده میسازد، فضای دانشگاه، زمینه و بستر مناسبی برای اجتماعی شدن و آشنایی دانشجویان با استعدادها، روابط و ارزشهای انسانی و فرهنگی است. این کارکرد دانشگاه و مراکز آموزشی در جوامع بستهای مثل افغانستان که روابط اجتماعی در آن بر اساس جنسیت، خویشاندی و وابستگیهای تباری استوار است، کاراتر میباشد. همهی ما از دورهی تحصیلات عالی خویش در دانشگاه این تجربهی مثبت را داریم که با شامل شدن در دانشگاه، روابطمان از لاک خویشاندی، تباری و جنسیتی فراتر رفته و به آشنایی شهروندی، انسانی و ملی با دانشجویان و هموطنانمان منتج گردیده است و عصبیتهای قبیلهای و مذهبی را در ذهنیت ما کمرنگ ساخته است.
3ـ بر اساس تیوریهای جدید آموزشی، تفکیک و جداسازی جنسیتی در نظام آموزشی و تحصیلی نه تنها کمکی به کاهش ناهنجاریهای اخلاقی نمیکند، بلکه باعث گرایش انحرافی و اخلاقی در میان دانشجویان میگردد و در زمینهی داشتن باور و روابط انسانی با جنس مخالف تأثیر منفی بر جا میگذارد و باعث ناهنجاریهای روانی و عاطفی به انسان میگردد که عقدههای جنسی، دیگرجنسآزاری و خشونتورزی با جنس مخالف از پیامدهای نامطلوب آن میباشند.
طرح تفکیک جنسیتی در فضای دانشگاه که خاطره افغان، نامزدوزیر تحصیلات عالی آن را در مجلس نمایندگان به عنوان برنامهی کاریاش مطرح کرده است، فاقد دیدگاه انسانی، علمی، اجتماعی و زنستیزانه است که تنها میتواند بازگوکنندهی عقدههای سرکوبشدهی جنسی در او و ارزشها و هنجارهای قبیلهای باشد که او در آن بزرگ شده است و برایش ارزش دارد. رییس جمهور اشرف غنی با معرفی این خانم، نهاد تحصیلات عالی را به مسخره گرفته است و این عمل او نشان میدهد که برای او نه پویایی نهاد تحصیلات عالی کشور مهم است و نه تواناشدن زنان و از بین بردن نابرابری جنسیتی و انسانی شدن فرهنگ جامعه، بلکه برای او قرار گرفتن خاطره افغان و افراد بیانگیزه و فاقد دیدگاه مدرن در سطح رهبری وزارتخانهها کمک میکند که با دست باز بتواند در تمامی امور دخالت داشته باشد. خاطره افغان آنگونه که فاقد درایت و بینش اجتماعی است، فاقد درک تاریخی از رنجها و ستمهای زنان این سرزمین نیز میباشد. به این اساس، او و هر خانمی که همانند او فکر میکند، نمیتوانند از زنان این سرزمین نمایندگی کنند و برای تغییر وضعیت زنان نقش مثبتی را ایفا کنند.
بیش از اینکه ناتوانی و ضعف خاطره افغان قابل نکوهش باشد، گزینش او برای وزارت تحصیلات عالی از سوی رییس جمهور قابل اعتراض، نکوهش و نقد است. اینکه چرا رییس جمهوری که ادعای تحول سر میدهد و از جامعهی مترقی سخن میگوید و وعدهی شایستهسالاری و حکومتداری خوب به مردم داده است، خاطره افغان را به عنوان وزیر تحصیلات عالی و نمایندهی زنان در حکومت برمیگزیند. آیا در میان هزاران زن تحصیلکردهی این سرزمین، غیر از خاطره افغان کسی را نیافته است که به عنوان وزیر زن به جامعه معرفی کند؟ هنگامی که او را به عنوان وزیر نزدش خواسته است و مصاحبه گرفته، متوجه نشده است که بینش و سواد او برای رهبری وزارت تحصیلات عالی و توانمندی زنان در جامعه مناسب نیست؟
بنابرین، این رسالت من است که از نمایندگان مجلس خواهش کنم که به خاطره افغان رای اعتماد ندهند. اگر او وزیر تحصیلات عالی شود، خاطرهساز درد و رنج برای ما و زنان این سرزمین خواهد شد و از زنان این سرزمین بخواهم که شجاعانه از رییس جمهور بخواهند که چرا خاطره افغان را به نمایندگی از آنها برای مدیریت امور جامعه معرفی کرده است. باید رییس جمهور بادانشترین و تواناترین زنان را در کابینه معرفی کند و آنگونه که وعده داده، باید چهار وزارت را به زنان اختصاص دهد.
