حمایت هوایی در جنگ؛ الزام امنیتی و مصلحت‌های سیاسی

هادی صادقی
هادی صادقی

جنرال مراد علی مراد، فرمانده نیروهای زمینی ارتش از ضرورت حمایت هوایی نیروهای ارتش در جنگ دانگام سخن گفته و از قول فرمانده ارتش در ولایت کنر هشدار داده که در صورت عدم حمایت هوایی در دانگام، تلفات نیروهای امنیتی در این نبرد افزایش خواهد یافت. این بار نخست است که یک مقام بلند‌پایه‌ی ارتش از لزوم حمایت هوایی در یک نبرد جاری با تروریستان سخن می‌گوید.

از چند روز بدین‌سو صدها مخالف مسلح بر ولسوالی دانگام ولایت کنر حمله کرده و جنگ سنگینی میان نیروهای امنیتی و مهاجمان مسلح جریان دارد. تاکنون چندین تن از نیروهای امنیتی در این نبرد کشته و زخمی شده‌اند و تلفات سنگینی نیز بر مخالفان وارد کرده‌اند.

عدم حمایت هوایی از نیروهای امنیتی در عملیات‌های نظامی یا در جریان‌ جنگ، یک خالی‌گاه کلان در روند مبارزه با تروریسم است. این خالی‌گاه دو سال پیش و در جریان تنش‌های پیش‌آمده میان رییس جمهور کرزی و ایالات متحده‌ی امریکا ایجاد شد. در آن زمان آقای کرزی نیروهای امنیتی را از درخواست کمک هوایی از نیروهای ناتو در جریان جنگ و عملیات‌های نظامی منع کرد. از آن زمان به بعد، خالی‌گاه کلانی در جریان مبارزه با تروریسم و سرکوب جنگ‌جویان و مخالفان مسلح دولت ایجاد شد و این خالی‌گاه فرصت خوبی را برای تروریستان خلق کرد.

تصمیم رییس جمهور کرزی در مورد منع حمایت هوایی نیروهای ناتو در آن زمان ناشی از درک وی از نیروهای امنیتی و شرایط جنگی کشورش نبود؛ بلکه او در یک جدال و کشمکش سیاسی با حکومت امریکا و از روی احساسات این تصمیم را گرفت. هرچند در آن زمان فرماندهان نیروهای امنیتی از پیامدهای منفی این تصمیم آگاه بودند؛ اما لحن قاطع آقای کرزی و خشم او در برابر نیروهای ناتو در افغانستان، مجال مخالفت با این تصمیم را از همه گرفت و در برابر این تصمیم اشتباه سکوت اختیار شد.

این تصمیم ناسنجیده و عجولانه هزینه‌های سنگینی را نیز روی دست افغانستان گذاشت. جنگ‌جویان طالب و دیگر گروه‌های تروریستی در جریان جنگ و نبرد فرصت نفس کشیدن پیدا کردند و نیروهای امنیتی بارها به‌خاطر عدم دریافت کمک هوایی یا مواضع‌شان را رها کردند ‌یا هم در جنگ رویارو‌ با تروریستان کشته شدند.

نیروهای امنیتی افغانستان در انجام عملیات‌های هوایی، خصوصا بمباران مواضع دشمن، به نیروهای خارجی وابسته‌اند و در جریان نبرد همواره این ضرورت پیش می‌آید.

حمایت هوایی از عملیات‌های نظامی نیروهای امنیتی افغانستان تأثیر تعیین کننده بر معادلات جنگی داشت، مخصوصا تاکتیک جنگ پارتیزانی مخالفان مسلح و صعب‌العبور بودن مناطق، ضرورت این امر را بیش‌تر کرده بود. وقتی در جریان نبرد، نیروهای امنیتی افغانستان در تنگنا و محاصره قرار می‌گرفتند، یا در نقاط دور‌افتاده و صعب‌العبور با کمبود نیرو و جنگ‌افزار مواجه می‌شدند، این حمایت هوایی بود که آن‌ها را از معرکه نجات می‌داد. در طول دو سال گذشته نیروهای امنیتی به دلیل عدم حمایت هوایی قربانی‌های زیادی داده‌اند. بارها سربازان اردو و پولیس در مناطق دور‌دست به دلیل عدم حمایت هوایی به شکل گروهی کشته ‌یا زنده به‌دست دشمن افتاده‌اند.

افسران و فرماندهان ارتش به‌خوبی این ضرورت را درک می‌کنند؛ اما سیاست‌مداران به این الزام حیاتی با هزاران ملحوظات سیاسی می‌نگرند. در حال حاضر در حکومت وحدت ملی امید اندکی وجود دارد که رییس جمهور این الزام حیاتی را درک کند و این خالی‌گاه را در جریان مبارزه با تروریسم پر کنند. مشی همکاری‌جویانه‌ی رییس جمهور غنی با امریکا و قاطعیت وی در مبارزه با تروریسم و تغییر راهبرد امریکا در افغانستان، زمینه‌ی همکاری‌های بیش‌تر را در بخش نظامی فراهم کرده است. اکنون بر اساس رهنمود جدید باراک اوباما به سربازان امریکایی در افغانستان، آن‌ها اجازه دارند در جریان نبرد و عملیات‌های نظامی نیروهای امنیتی افغانستان را حمایت هوایی کنند و عوامل القاعده و طالبان را هدف قرار دهند. اکنون نیروهای امریکایی برای حمایت هوایی از نیروهای امنیتی افغانستان آماده‌اند، مشروط بر این‌که نیروهای امنیتی افغانستان از آن‌ها کمک هوایی بخواهند.

از روزنامه‌نگاری مستقل حمایت کنید

محدودیت‌های گسترده بر رسانه‌ها و فضای عمومی در افغانستان، دسترسی شهروندان به اطلاعات مستقل را محدود کرده است. در چنین شرایطی، «اطلاعات روز» متعهدانه و مستقل به کار خود ادامه می‌دهد تا حقیقت قربانی خاموشی و فراموشی نشود.

ما وابسته به هیچ قدرتی نیستیم و تنها برای مردم می‌نویسیم.

مأموریت ما افشای فساد، بازتاب صدای سرکوب‌شدگان، تقویت پاسخگویی صاحبان قدرت، و پشتیبانی از چشم‌اندازی است که در آن همه شهروندان افغانستان از حقوق و آزادی‌های برابر برخوردار باشند و در صلح زندگی کنند.

خبرنگاران ما در شرایط دشوار و گاه خطرناک فعالیت می‌کنند تا گزارش‌های دقیق، منصفانه و مبتنی بر واقعیت منتشر شود و روایت‌های مردم به حاشیه رانده نشود. تداوم این کار، به حمایت مخاطبان و حامیان مستقل وابسته است.

هر کمک، فارغ از میزان آن، به ادامه روزنامه‌نگاری مستقل کمک می‌کند. اگر امکان کمک مالی ندارید، همرسانی این درخواست و تشویق دیگران به حمایت نیز سهمی مهم در تقویت این مسیر دارد.

در کنار حقیقت بایستید
از اطلاعات روز حمایت کنید

برای حمایت اینجا کلیک کنید
با دیگران به‌‌ اشتراک بگذارید
بدون دیدگاه