زلمی خلیلزاد، نمایندهی پیشین امریکا در امور صلح افغانستان با اظهار نظر دربارهی تنش میان ایران و طالبان بر سر آب هلمند، گفته است در حالیکه مقامهای ایرانی قدرتنمایی و افغانستان را تهدید میکنند، طالبان بهطور شگفتانگیزی نسبت به این موضوع خویشتندارنه و دولتمردانه رفتار میکنند.
او صبح امروز (چهارشنبه، ۳ جوزا) در رشتهتوییتی رهبران ایران را متهم کرده است که در قبال افغانستان دست به اقدامات خصمانه میزنند.
خلیلزاد افزوده است: «مقامهای طالبان بهطور شگفتانگیزی نسبت به این موضوع خویشتندارنه و دولتمردانه رفتار میکنند.»
طالبان میگویند به معاهدهی ۱۳۵۱ متعهد هستند و در عین حال استدلال میکنند که میزان آب بهدلیل خشکسالی و تغییرات آبوهوایی کاهش یافته است.
خلیلزاد افزوده از آنجایی که هر دو طرف به معاهدهی هیرمند متعهد هستند، باید از راهحلهای پیشبینیشده در خود معاهده برای وضعیت اختلاف استفاده کنند.
او اضافه کرده است که در این معاهده تصریح شده است که مقدار آب در برخی سالها بهدلیل خشکسالی میتواند کمتر باشد و در صورت بروز اختلاف، دو کشور باید برای یافتن راهحل، تعامل دیپلماتیک دوجانبه را امتحان کنند یا از شخص ثالث استفاده نمایند یا هم در نهایت به داوری ارائه شود.
خلیلزاد گفته است که تا اکنون از این راهحلها استفاده نشده و ایران باید قدرتنمایی را متوقف کند.
مقامهای ایرانی اخیرا به طالبان در صورت عدم تأمین حقآبه هشدار میدهند. طالبان اما میگویند بهدلیل خشکسالی آب کافی وجود ندارد.
بهتازگی خبرگزاری ایرنا تصاویر ماهوارهای از میزان آب در بندهای افغانستان را منتشر کرده و نوشته است که این تصاویر مقادیر قابل توجهی آب در بندهای کجکی و کمالخان را نشان میدهد و ادعای اخیر مقامهای طالبان را رد میکند.
مقامهای ایرانی هم تأکید دارند که باید ادعای طالبان دربارهی نبود آب توسط هیأت فنی مشترک راستآزمایی شود.
تا جایکه من [دکتور خلیل الله قدیری از افغانستان] خبر دارم آقای محترم رییسی جمهور همسایه ما ایران بایست لطفاً خشکسالی را در نظرگیرند!
حکومتهای افغانستان همیشه قوانین را در برابر حق آبه ایران از دریای هلمند مراعات کرده اند وطالبان هم پابند قراردادهای قبلی با همسایه افغانستان ایران میباشنداما آقای رییسجمهور ایران اول تحقیق کنند و از تهدید بیموردشان خودداری کنند! وبدانند که افغانها ترس ندارند غیر از خداوند[ج]