محمدخالد پاینده، سرپرست وزارت مالیه میگوید که روزانه هفت تا هشت میلیون دالر عواید دولت بهدلیل فساد در گمرکات کشور جمعآوری نمیشود.
آقای پاینده که امروز (چهارشنبه، ۲۹ ثور) در نشست استجوابیهی مجلس نمایندگان صحبت میکرد، گفت: «تخمین من است که هفت تا هشت میلیون دالر روزانه از عواید [در گمرکات] که باید جمعآوری شود، نمیشود.»
او افزود که این مقدار عواید بهدلیل فساد در گمرکات از جمله تبانی کارمندان گمرکات با کمیشنکاران و مقامهای محلی بهشمول والیان، فرماندهان پولیس و سایر زورمندان محلی جمعآوری و به خزانهی دولت واریز نمیشود.
سرپرست وزارت مالیه همچنین گفت که علاوه بر اینها، افراد و نهادهای دیگری هم در این ضایعات عواید کشور دست دارند. قبلا هم او گفته بود که تقریبا حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد از عواید ملی در گمرکات حاصل نمیشود.
او به گونهی نمونه بدون ذکر نام شخص و ولایتی افزود: «این گونه ولایت را هم برای تان مثال بدهم که رییسجمهور غنی در آن سفر داشته و یکی از رییسان حج و اوقاف به رییس گمرک ما زنگ زده و گفته که رییس صاحب آمد و از تو [به او] شکایت نکردم. [حالی] حق مرا روان کن.»
همچنین محمدخالد پاینده در بخشی از صحبتهایش تأکید کرد که در گمرکات «ادارات مراقبت سیار» فاسدترین ادارات است و تمامی مسئولان و کارکنان آن نهادها وابسته به افراد بلندرتبهی دولتی از جمله اعضای نمایندگان مجلس اند.
او گفت که در این مورد فهرستی نیز در اختیار دارد.
این موضوع با واکنشهای اعضای مجلس نمایندگان روبهرو شد و آنان از آقای پاینده خواهان همگانیکردن این فهرست شدند. میررحمان رحمانی، رییس این مجلس در خطاب به او گفت: «فهرست را شریک کن. نترس.» سرپرست وزارت مالیه هم گفت که نمیترسد.
بهدنبال این بحثها، سرانجام تصمیم گرفته شد که آقای پاینده این فهرست را در نشست عمومی روز دوشنبهی هفتهی آیندهی این مجلس همگانی کند.
سرپرست وزارت مالیه همچنین در بخشی از صحبتهای خود در این نشست استجوابیهی مجلس نمایندگان گفت که چهار وزیر قبلی این وزارت جفاهای بزرگی بر این وزارت کردهاند. به گفتهی او، این «جفاها» با گذشت بیش از سه یا چهار ماه تاکنون جبران نشده است.
با این حال، محمدخالد پاینده گفت که تاکنون ۷۴ میلیارد افغانی از گمرکات کشور عواید جمعآوری شده ست. به گفتهی او، قرار است در جریان سال جاری مالی، ۱۰۱ میلیارد افغانی عواید از گمرگات جمعآوری شود. در مجموع منابع داخلی دولت در سند بودجهی سال مالی ۱۴۰۰ نیز ۲۱۶ میلیارد افغانی پیشبینی شده است.
فرض کنيم که روزانه
۸*۳۰=۲۴۰
۲۴۰*۱۲=۲۸۸۰
سالانه تقريبا دو ميليارد و هشت صد و هشتاد ميليون دالر حيف وميل ميشود که ميتوان بودجه ملى کشور تکافو کرد و از وابسګى با کمک هاى خارجى نجات يافت.