اطلاعات روز: د لغمان اوسیدونکي وایي، چې د دغه ولایت په یو شمیر سیمو کې د تېرو جګړو څخه پاتې ناچاودو توکو او ماینونو شتون یې ژوند د مرګ له ګواښ سره مخ کړی دی.
د دغه ولایت د الینګار ولسوالۍ اړوند د «سنګره» سیمې اوسیدونکی بلال احمد چې تیر کال یې د کورنۍ دوه ماشومان د ښخ شوي ماین په چاودنه کې له لاسه ورکړي وایي، چې لاهم یې په سیمه کې د چاودیدونکو ماینونو خطر شته چې له امله یې دوی د ژوند چارې په ډاډه زړه نه شي ترسره کولای.
بلال احمد وویل: «تیر کال مې یو زوی او وراره د الینګار سنګره سیمه کې څاروي څرول چې هلته پرې ماین چاودنه کړې وه او دواړه په کې ووژل شول. له هغې وروسته کلیوال په ډاډه زړه غره ته د تګ لپاره زړه نه ښه کوي.»
نوموړی د یادو ماینونو ډیره پړه پر طالبانو اچوي، چې د تېر حکومت نظامیانو ته یې پر سړکونو او پلو لارو کې ښخول چې ځینو چاودنې کولې او زیات یې لاهم پاتې دي.
هغه له اړونده بنسټونو غوښتنه کوي، چې د ماینونو له خطره ډکې سیمې دې په نښه او پاکې شي.
د دغه ولایت د دولت شاه ولسوالۍ اوسیدونکی امیر جان بیا وایي، چې له کلونو راهيسې د خپل هغه ورور پالنه او سرپرستي کوي، چې د ماين په چاودنه کې یې دوه پښې له لاسه ورکړي دي.
د نوموړي په خبره، لس میاشتې وړاندې یې ورور له دولت شاه ولسوالۍ یوې بلې سیمې ته روان و چې د ماين د چاودنې قرباني شو.
امیر جان زیاتوي: «دلته لغمان کې اوس هم ناچاوده ماینونه شته زما ورور په کې دوه پېښې له لاسه ورکړي، نه یوازې دولت شاه کې بلکې الینګار، قرغیو، بادپښ او نورو ولسوالیو د تیر شلو کلونو ماینونه شته چې طالبانو به د تیر حکومت عسکرو او موټر ته ایښودل ځینې چاودل او ځینې یې لاهم پاتې دي.»
په همدې حال لغمان کې طالب چارواکي هم د دغه ولایت په ځینو سیمو کې د ناچاوده ماینونو شتون مني او وایي، دا ستونزه یې د ماین پاکۍ له یو شمیر موسېسو سره شریکه کړې او ځینې سیمې یې د ماینونو له خطره پاکې هم اعلان کړې دي.
بلخوا د ملګرو ملتونو د بشري چارو د همغږۍ دفتر (اوچا) په یو راپور کې ویلي، چې افغانستان لاهم په نړۍ کې د ماینونو له پلوه، یو له ککړو هېوادونو څخه دی.
د یاد سازمان د معلوماتو له مخې، په افغانستان کې ماینونه له ۲۰۰۱ کال څخه مخکې او وروسته د کلونو میراث پاتې دي او د ځمکې لویې سیمې او یو زیات شمېر مهمې زېربناوې په ماینونو ککړې دي.
