در نهایت وزارت صحت عامه پذیرفت که افراد زورمند، خلاف پروتکل در روند آزمایش تثبیت کرونا مداخله میکنند. گرفتن آزمایش غیرضروری در شرایطی که صدها نفر با داشتن علایم بیماری کرونا منتظرند تا نتیجهشان معلوم شود، کار غیرانسانی است. بینظمی در روند آزمایش میتواند فاجعه بیافریند. وظیفهی صحت عامه تنها گفتن این نیست که مداخله وجود دارد. این نهاد هم مسئولیت و هم صلاحیت دارد که از دخالتهای غیرمسئولانه جلوگیری کند. اگر هر مشکلی دامنگیر روند گرفتن آزمایش از بیماران کرونایی و موجب اخلال در کارها شود، وزارت صحت عامه پاسخگو است. بنابراین، این نهاد نباید به هیچ کسی اجازهی مداخله بدهد. یکی از راههای که وزارت صحت عامه میتواند دست اخلالگران را کوتاه کند، افشاگری است. نام مداخلهگران را افشا کند. گزارشهای وجود دارد که افرادی در سطوح بالا دست به اخلالگری میزنند. امکانات افغانستان در حدی نیست که کسی بخواهد آزمایشهای غیرضروری انجام دهد. همین حالا آزمایش تثبیت کرونا در بلخ بهدلیل نبود کیت تشخیص متوقف شده است. در بسیاری از ولایات صدها نفر بهدلیل کمبود امکانات در صف هستند. بنابراین، هر نوع بینظمی در روند تثبیت آزمایش کرونا بازی با خون مردم است.
اولویتدهی به بیماران و تثبیت کرونا باید براساس نیازمندی و ضرورت باشد. جدای از اینکه همه شهروندان حق دارند از خدمات صحی بهگونهی مساویانه و عادلانه استفاده کنند، وضعیت استثنایی بیماری کرونا ایجاب میکند که نباید در فرایند رسیدگی به بیماران کرونایی تبعیض و برخورد دوگانه وجود داشته باشد. ویروس کرونا از بسیاری از بیماریها استثنا است. شاید در سایر بیماریها افرادی که زودتر و بیشتر از خدمات درمانی استفاده میکنند، مصئون باشد، اما در ویروس کرونا چنین نیست. اگر به همه افراد بهگونهی درست، بهموقع و براساس نیازمندی رسیدگی نشود، خطر شیوع این ویروس روزبهروز بیشتر میشود. آزمایش تثبیت کرونا واکسین نیست که کسی بخواهد زودتر به آن برسد. این کار در هیج جای دنیا وجود ندارد و همه آزمایش کرونا نمیدهند. کسانی آزمایش تثبیت کرونا را میدهند که علایم کلینیکی داشته باشند. بنابراین، اقدام به دادن آزمایش تثیبت کرونا بدون داشتن علایم کلینیکی و اخلال در پروتکل آزمایش، مضاف بر اینکه یک کار غیراخلاقی است، یک اقدام بیفایده است. فقط روند را اخلال میکند و تهدید بحران کرونا را بزرگتر میکند.
امکانات افغانستان در مقایسه با تهدید کرونا بسیار ناچیز است. شفاخانه افغان-جاپان در کابل جوابگوی نیازمندیهای مردم نیست. بسیاری از ولایتهای کشور هنوز لابراتوار تثبیت کرونا ندارند. لابراتوار هرات که پاسخگوی بیماران حوزه غرب کشور است، روزانه تنها ظرفیت تثبیت 160 آزمایش را دارند. برای همین مقدار آزمایش با کمبود شدید امکانات مواجه است. در شمال کشور، یگانه آزمایشگاه تثبیت کرونا در بلخ بهدلیل نبود کیت تشخیص متوقف شده است. نمونههای مشکوک ابتلا به کرونا از سایر ولایتهای حوزه شمال و شمالشرق به لابراتوار تشخیص ویروس کرونا در بلخ فرستاده میشود. با اینکه شیوع ویروس کرونا در تمام ولایتها شیوع کرده، اما بهدلیل کمبود امکانات عملا هیچ آزمایشی انجام نمیشود. بهنظر میرسد آماری که روزانه وزارت صحت عامه از موارد مثبت کرونا اعلام میکند، در مقایسه با وضعیتی که وجود دارد، بسیار ناچیز است.
وزیر صحت عامه در گفتوگو با یکی از شبکههای تلویزیونی خصوصی گفت مداخله وجود دارد، اما او بهدلیل رعایت مسایل اخلاقی نام مداخلهگران را افشا نمیکند. نظر مردم این نیست. مردم انتظار دارند که چهرهی مداخلهگران را ببینند. افرادی که در چنین وضعیت استثنایی و بحرانی یک روند حیاتی را مختل میکند، سزاوار این است که افشا شوند. باید افکار عمومی و وجدان جمعی مردم افغانستان این افراد را مورد قضاوت قرار دهد. پنهانشدن پشت مصلحت و اخلاق در این وضعیت شکننده به مصلحت مردم افغانستان نیست.
+++
«کمپین همدلی: کرایه خانه قانونا نصف شود» در روزهای دشواری که همه درگیر ویروس کرونا یا COVID-19 هستیم، برای گسترش همدلی، همکاری و همدردی میان مردم و بهویژه میان مالک و مستأجر راهاندازی شده است. در این کمپین از مالکان خانههای مسکونی میخواهیم که با همدلی و همیاری، از ماه حمل تا پایان وضعیت کنونی، کرایه ماهوار را کم کنند. حامیان این کمپین درحالیکه میدانند شماری از مالکان پیش از این اقدامات انسانی و درخور ستایش انجام دادهاند، تأکید میکنند که کرایههای ماهوار خانهها حداقل نصف شود. برای امضای این دادخواست به این آدرس رفته پس از امضا آنرا با دوستان خود شریک سازید:
