هفت روز تا اعلام نتیجهی ابتدایی انتخابات زمان باقی است. بر مبنای تقویم انتخابات که قبلا از سوی کمیسیون مستقل انتخابات ترتیب شده، در 27 میزان نوبت اعلام نتیجهی ابتدایی و در 16 عقرب نوبت اعلام نتیجهی نهایی چهارمین انتخابات ریاستجمهوری است. از همین حالا نگرانی از تأخیر در اعلام نتیجهی ابتدایی انتخابات بر سر زبانهاست. دستههای انتخاباتی، نهادهای ناظر و حتا برخی از کمیشنران کمیسیون انتخابات گفتهاند که روند کار در کمیسیون به کندی پیش میرود و ممکن است اعلام نتیجه با تأخیر صورت بگیرد. مولانا عبدالله از اعضای کمیسیون انتخابات هفتهی پیش به صراحت اعلام کرد اگر منوال کار به همین صورت پیش رود، اعلام نتیجه در بیستوهفتم میزان ناممکن خواهد بود. در پاسخ به این نگرانیها کمیسیون انتخابات گفته است که مشکلات تخنیکی در «سرور مرکزی» باعث تأخیر در کارها شده است. سخنگوی این نهاد گفته است اگر کار با دقت پیش برود، ولی اعلام نتایج به تأخیر بیفتد، مسألهی جدی نیست. اما برعکس حرف سخنگوی کمیسیون، مسأله جدی است و نگرانیها بیمورد نیست، به این دلیل که تأخیر در اعلام نتیجه، شک و تردیدهای سیاسی را بیشتر میکند. از همین حالا تردیدهای سیاسی بر نتیجهی انتخابات سایه افکنده است. دستههای انتخاباتی همهروزه خط و نشان تازه میکشند. بنابراین، کمیسیون مستقل انتخابات باید برای اعلام نتیجهی ابتدایی در 27 میزان و براساس تقویم، اقدامهای جدی را رویدست گیرد. از همین حالا فضای انتخابات پرتنش است. هر روز دستههای انتخاباتی با اعلام پیروزی زودهنگام و تعیین تکلیف برای نهادهای انتخاباتی در صدد فشار بر آنها است. بدون شک تأخیر در کارهای کمیسیون زمینهی مداخلات را بیشتر و شک و تردیدها را زیادتر خواهد کرد.
تجربهی انتخاباتهای گذشته در کشور نشان میدهد، هر باری که کمیسیون تقویم انتخابات را نقض کرده، چالشها بیشتر شده است. در انتخابات 2014 میلادی نتیجهی انتخابات یکونیم سال بعد اعلام شد. در انتخابات پارلمانی سال گذشته نیز همین مشکل پیش آمد. این اتفاق با هیچ منطقی سازگار نیست و در هیچ جای از دنیا نمونه ندارد. در نتیجه، کمیسیون انتخابات اکنون تجربههای بسیار عینی را روی دست دارد و با استفاده از این تجربهها نتیجهی ابتدایی انتخابات را در موقع و بر مبنای تقویم اعلام کند. متأسفانه کمیسیون تا اینجای کار بارها تقویم انتخابات را نقض کرده، دستکم این مشکل پس از انتخابات بسیار برجسته است. بهعنوان مثال کمیسیون مستقل انتخابات پیش از برگزاری انتخابات گفته بود که در پایان روز انتخابات آمار تخمینی رایدهندگانی را که پای صندوقها رفتهاند، اعلام خواهد کرد، اما کمیسیون این گفتههای خود را نقض کرد و تنها یک هفته پس از انتخابات آمار تقریبی را مشخص کرد. هنوز که دو هفته از انتخابات گذشته میزان دقیق رایدهندگان مشخص نیست.
دلیلی که کمیسیون انتخابات از تأخیر احتمالی در اعلام نتیجهی ابتدایی انتخابات دارد، توجیهپذیر و پذیرفتنی نیست. کمیسیون براساس یک قرارداد رسمی با شرکتی که دستگاهها بیومتریک از آن تهیه شده، طرف است. کارآیی سیستم این دستگاهها، اولین شرط این قرارداد است. معنا ندارد که با بروز مشکل تخنیکی، کمیسیون با انتظارنشستن مهندسان آلمانی فرصت زیادی را از دست دهد. برای این مشکلها باید قبل از قبل اقدامات لازم سنجیده میشد. از طرف دیگر، نگرانی بزرگتر این است که نهادهای ناظر میگویند میان اعضای دبیرخانهی کمیسیون انتخابات بر سر کارها اختلاف وجود دارد. شکی نیست که در صورت درستی و دوام این اختلاف، روند کاری کمیسیون زمانگیر میشود و رسیدن به نتیجه را دشوار میکند.
اوضاع این روزهای کشور پیچیده و تعهد کمیسیون به تقویم انتخابات ضرور است. به عبارت دیگر، آیندهی کشور بستگی به عملکرد درست و بهموقع نهادهای انتخاباتی دارد. از یکسو اگر کمیسیون تقویم انتخابات را نقض کند، در اوضاع پیچیدهی سیاسی کشور، شک و تردیدهای سیاسی را به دنبال دارد که امکان یک بحران دیگر را بیشتر میکند و از طرف دیگر، زمانی که تقویم انتخابات در اعلام نتیجهی ابتدایی نقض شود، برای اعلام بهموقع نتیجهی نهایی نیز هچ ضمانتی وجود ندارد.
