دور دوم انتخابات: نتیجه‌ی شفافیت یا خیانت؟

‌نتایج ابتدایی انتخابات از سوی کمیسیون مستقل انتخابات اعلان گردید. ظاهرا هیچ‌یک از نامزدان بیش‌تر از پنجاه درصد آرا را به دست نیاورده و انتخابات میان داکتر عبدالله عبدالله و اشرف غنی احمدزی به دور دوم می‌رود. اکنون تیم‌های انتخاباتی بیست و چهار ساعت فرصت دارند تا انتقاد‌ها و شکایت‌های خود را درکمیسیون رسیدگی به شکایت‌های انتخاباتی ثبت نمایند و سپس کمیسیون رسیدگی به شکایت‌های انتخاباتی در طول شانزده روز آینده با بررسی تمام موارد شکایت‌ها و تخطی‌های انتخاباتی، نتیجه‌ی نهایی انتخابات را اعلان می‌کند.
واکنش تیم‌های انتخاباتی تا این دم در مورد نتیجه‌ی ابتدایی انتخابات، محتاطانه بوده است. هریک از دو تیم انتخاباتی ادعا دارند که اگر بررسی و شمارش آرا طبق محاسبات آن‌ها انجام می‌شد، انتخابات را در دور اول می‌بردند و سخن‌گویان هردو ستاد از هدر رفتن آرای واقعی‌شان در جریان بررسی و شمارش آرا توسط کمیسیون مستقل انتخابات سخن گفته‌اند. بدیهی است که این اظهار نظر‌ها نیز بخشی از جدال سیاسی و تبلیغاتی و ادامه‌ی همان رقابت‌های انتخاباتی دو تیم پیش‌تاز‌ند و ادعاها و اظهار نظرهای هیچ‌یک از این دو تیم ملاک داوری آگاهانه و عادلانه قرار نمی‌گیرند.
مردم افغانستان در شانزدهم حمل با حماسه‌ی حضور، رویداد بی‌نظیر و ماندگاری را در تاریخ سیاسی افغانستان ثبت کردند؛ اکنون نوبت تیم‌های انتخاباتی و نهادهای انتخاباتی است که با عمل‌کرد مسئولانه و تن دادن به الزام‌های دموکراتیک این حماسه را به ثمر برسانند. کمیسیون مستقل انتخابات می‌بایست شفاف، عادلانه و به‌دور از هرگونه مصلحت‌ها و تأثیر‌پذیری‌ها آرا را شمارش و اعلان می‌کرد.کمیسیون مستقل رسیدگیبه شکایت‌های انتخاباتی اکنون باید مسئولانه شکایت‌های انتخاباتی را بررسی کند و تیم‌های انتخاباتی باید به نتیجه‌ی انتخابات و الزام‌های بازی دموکراتیک تن دهند. تنها در این صورت است که حماسه‌ی شانزدهم حمل به ثمر می‌نشیند.
تاکنون فرهنگ پذیرش شکست و تن دادن به الزام‌های بازی‌های دموکراتیک در ذهن سیاست‌مداران ما نهادینه نشده است و ظرفیت پذیرش شکست و قبول نتیجه‌ی انتخابات در آن‌ها ایجاد نشده است. از همین‌رو، همواره تیم‌های بازنده با پیش فرض‌های قالبی تمام مراحل پروسه‌ی انتخابات را می‌نگرند و نتیجه‌ی انتخابات نیز همیشه با اتهام‌های تقلب و تخلف همراه بوده است. بنابراین، اکنون تقاضای مردم افغانستان از تمام تیم‌های انتخاباتی این است که باید به الزام‌های اصولی انتخابات تن داده و نتیجه‌ی انتخابات را بپذیرند.
تیم‌های انتخاباتی باید در طول بیست و چهار ساعتی که فرصت دارند، شکایت‌های خود را درکمیسیون رسیدگی به شکایت‌های انتخاباتی ثبت کنند و نظارت خود را در شانزده روز آینده بر این نهاد بیش‌تر بسازند. نامزدان باید از پیش‌داوری‌ها و اتهام‌های بی‌بنیاد در مورد انتخابات خود‌داری نمایند؛ چون این امر کل پروسه را مخدوش ساخته و اعتماد مردم را نسبت به دموکراسی تضعیف می‌کند. اما این به هیچ‌عنوان به معنای این نیست که نامزدان حق شکایت، انتقاد و افشای تخطی‌ها و تخلف‌های نهادهای انتخاباتی را ندارند. تیم‌های انتخاباتی خود ناظر نهادهای انتخاباتی نیز می‌باشند و آن‌ها باید نظارت مستمر و دقیق بر امورات نهادهای انتخاباتی داشته باشند. تیم‌های انتخاباتی باید شکایت‌ها و مشاهدات خود از تقلب و تخطی‌های نهادهای انتخاباتی را افشا کنند و با نظارت دقیق بر نهادهای انتخاباتی، آن‌ها را ملزم به رفتار قانونی نمایند.
هرچند تا این جای کار مواردی از قانون‌شکنی‌ها، تخطی و برخورد‌های سلیقه‌ای و سیاسی نهادهای انتخاباتی گزارش نشده، اما به هیچ‌عنوان نمی‌توان عمل‌کرد این نهادها را مطلقا درست و عادلانه خواند. ممکن است ادعاهای تیم‌های انتخاباتی مبنی بر بردن انتخابات در دور اول، درست باشد. از این‌رو، باید تیم‌های انتخاباتی، ناظران داخلی و خارجی و رسانه‌ها عمل‌کرد کمیسیون مستقل انتخابات و کمیسیون شکایت‌های انتخاباتی را به گونه‌ی دقیق و مسئولانه بررسی کرده و این پرسش مهم را برای مردم افغانستان حل کنند که آیا انتخابات در نتیجه‌ی آرای واقعی و شمارش عادلانه به دور دوم رفته است، یا این‌که نهاهای انتخاباتی در بردن انتخابات به دور دوم مهندسی کرده‌اند. مردم حق دارند این پاسخ را در یافت کنند و بدون تردید، این پرسش، اکنون عمده‌ترین پرسش در ذهن تک تک مردم افغانستان است که رفتن انتخابات به دور دوم، نتیجه‌ی شفافیت انتخابات بود یا نتیجه‌ی خیانت در انتخابات؟