شماری از رهبران سیاسی افغانستان با نشر پیامهایی، درگذشت آیتالله محمداسحاق فیاض، از مراجع تقلید برجستهی شیعیان جهان را تسلیت گفتهاند.
حامد کرزی، رییسجمهور پیشین افغانستان با نشر پیامی، ضمن تسلیت درگذشت آیتالله فیاض، گفته است که «ایشان یکی از فرزندان زحمتکش افغانستان عزیز بود که در نوجوانی با ارادهی مصمم و عزم قوی برای دستیابی به مدارج عالی علمی عازم حوزه علمیه نجف در کشور عراق شد و با تلاش و کوشش به عالیترین سطح علمی در علوم دینی و مقام مرجعیت دست یافت».
رییسجمهور پیشین افغانستان افزوده است: «مرحوم آیتالله فیاض، یکی از علمای برجسته و طراز اول جامعهی تشیع، علاوه بر اينکه مرجع تقلید جمعی از مردم افغانستان بود، خدمات ارزنده و ماندگاری هم برای مردم و کشور ما انجام داد.»
سرور دانش، معاون پیشین ریاستجمهوری افغانستان، با نشر پیامی گفته است که «رحلت غمانگیز این مجتهد دردانه دهقانزاده و اسوه تقوا، پارسایی، فضیلت و معرفت» را به حوزات علمیه، مراجع تقلید، مسلمانان جهان و مردم افغانستان و به خانوادهاش تسلیت میگوید.
آقای دانش گفته است که آیتالله فیاض «خورشید فروزان منظومهی مرجعیت معاصر شیعه و کوهی از دانش و معرفت دینی» و «ستون استوار محکم حوزه نجف» بود و حداقل بیش از ۵۰ سال تدریس در سطح عالی و پژوهش در همهی رشتههای علوم دینی مخصوصا فقه و اصول فقه و تربیت صدها شاگرد دانشمند، بخشی از کارنامهی علمی او است.
سرور دانش ضمن اشاره به آثار علمی مهم آیتالله فیاض، گفته است که «قلم رسا و بیان شیوا و ابتکار و خلاقیت علمی و ورود به مباحث و مسائل مستحدثه و فتواهای نواندیشانه از ویژگیهای بارز او بود».
محمدکریم خلیلی، رهبر حزب وحدت اسلامی افغانستان نیز با نشر پیامی، درگذشت آیتالله فیاض را تسلیت گفته و افزوده است که «بیتردید رحلت این چهرهی کمنظیر، ثلمهای بزرگ و جبرانناپذیر در حوزههای علمیه، جهان تشیع و عرصهی اندیشه اسلامی بر جای نهاده است؛ اما میراث علمی، شاگردان برجسته و آثار گرانسنگ ایشان همچنان چراغ راه پژوهشگران و سالکان مسیر فقاهت خواهد بود».
خلیلی گفته است: «این عالم ربانی از دل محرومیت برخاست و با همت بلند و توفیق الهی، به قلههای رفیع اجتهاد و مرجعیت در نجف اشرف دست یافت و به نماد عزت علمی و معنوی تبدیل شد.»
محمد محقق، رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان نیز درگذشت آیتالله فیاض را تسلیت گفته است و افزوده است که «حضرت آیتالله فیاض در کشورهای مختلف جهان دارای مقلدان فراوان بود و در زادگاه خویش، افغانستان، نیز از جایگاه ویژهای برخوردار بود».
آقای محقق افزوده است: «در سالهای اخیر، با توجه به شرایط جنگی و مشکلات اقتصادی مردم افغانستان، دفتر خیریه ایشان کمکهای قابلتوجهی را به نیازمندان، مستحقان و خانوادههای محروم ارائه میکرد.»
آیتالله محمداسحاق فیاض در سال ۱۳۰۹ خورشیدی در ولسوالی جاغوری ولایت غزنی افغانستان متولد شده بود و با تحصیل در حوزه علمیه نجف به درجهی «اجتهاد» رسیده بود. او صبح امروز در شهر نجف عراق درگذشت.
او از معدود عالمان دینی هزاره است که به درجهی اجتهاد رسیده است و در سالهای اخیر در کنار آیتالله علی سیستانی و آیتالله بشیر نجفی، یکی از سه مرجع تقلید عمده در نجف به شمار میرفت.
دولت عراق به این مناسبت سه روز عزای عمومی اعلام کرده است.
