پس از یکدهه، تحریمهای سازمان ملل متحد علیه ایران دوباره اعمال شد.
این تحریمها که در شش قطعنامهی شورای امنیت تعیین شده است، در سال ۲۰۱۵ پس از توافق هستهای برجام و تصویب قطعنامهی ۲۲۳۱ برای اجرای این توافق، تعلیق شده بود؛ توافقی که هدف آن محدودکردن برنامهی هستهای ایران بود.
براساس مفاد برجام و قطعنامه ۲۲۳۱، در صورت تخطی ایران از تعهدات برجامیاش، هریکی از جوانب توافق اجازه دارد به بازگشت مجدد تحریمها علیه ایران متوصل شود. این سازوکار مکانیسم ماشه مسمی شده که در توافق برجام از آن «سازوکار حل اختلافات» یاد شده است.
کدام تحریمها علیه ایران بازگشت؟
قطعنامه ۱۶۹۶ (۲۰۰۶)
ممنوعیت غنیسازی اورانیوم و بازفرآوری پلوتونیوم و الزام به همکاری با آژانس انرژی اتمی؛
قطعنامه ۱۷۳۷ (۲۰۰۶)
ممنوعیت طراحی، توسعه و آزمایش موشکهای بالستیک با قابلیت حمل سلاح هستهای؛
قطعنامه ۱۷۴۷ (۲۰۰۷)
ممنوعیت صادرات و واردات انواع سلاحهای سنگین و خدمات فنی و مالی مرتبط؛
قطعنامه ۱۸۰۳ (۲۰۰۸)
امکان بازرسی محمولهها و کشتیهای ایرانی و ممنوعیت ارائهی خدمات سوخترسانی به کشتیهای مشکوک؛
قطعنامه ۱۸۳۵ (۲۰۰۸)
تأکید مجدد بر تعهدات ایران و تکرار خواستههای قبلی؛
قطعنامه ۱۹۲۹ (۲۰۱۰)
انسداد داراییها و محدودیت در تعامل مالی با بانکها و نهادهای ایرانی مرتبط با برنامهی هستهای و نظامی.
امریکا در سال ۲۰۱۸ از توافق برجام خارج شد و تحریمها علیه ایران را بازگرداند.
آلمان، فرانسه و بریتانیا، سه کشور اروپایی طرف برجام با ایران در مذاکره بودند و در اوایل ماه سنبله فرآیند یکماهه برای فعالسازی مکانیسم ماشه را آغاز کردند؛ در حالی که تأسیسات هستهای ایران در بمباران اسرائیل و امریکا آسیب دیده بود.
شورای امنیت در ۲۸ سنبله دربارهی ادامهی لغو تحریمها رأیگیری کرد، اما پیشنویس قطعنامهی ارائهشده رأی نیاورد.
شورای امنیت روز جمعه به قطعنامهی پیشنهادی چین و روسیه برای تمدید مهلت بازگشت تحریمهای سازمان ملل علیه ایران رأی نداد.
عراقچی: تحریمهای لغوشده قابل احیا نیستند
عباس عراقچی، وزیر امور خارجهی ایران گفته است که قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل در ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ منقضی میشود و تحریمهای لغوشده قابل احیا نیستند و هرگونه تلاشی برای انجام این کار باطل و بیاثر است.
عراقچی گفته است که شکست گفتوگو تصادفی نبوده و رد دیپلماسی توسط ایالات متحده و سه کشور اروپایی عمدی و مبتنی بر محاسبهی اشتباه است و اینکه مردم ایران تسلیم قلدری نخواهند شد.
عراقچی گفته است که تکرار فرضیات نادرست، بحران غیرضروری موجود را حل نخواهد کرد.
وزیر خارجهی ایران اضافه کرده است که سه کشور اروپایی تعهدات خود را طبق برجام و قطعنامه ۲۲۳۱ نقض کردهاند و به این ترتیب بهگفتهی او، حق استفاده از مکانیسم ماشه را ندارند.
