مرکز خبرنگاران افغانستان میگوید که در شش ماه نخست سال جاری خورشیدی ۳۳ مورد بازداشت و ۴۲ مورد تهدید خبرنگاران از سوی طالبان را ثبت کرده است.
این نهاد امروز (شنبه، ۲۷ عقرب) گزارش ششماههی خود در مورد «وضعیت آزادی رسانهها در افغانستان» را نشر کرده است.
این گزارش رویدادهای ثبتشده بین ماه حمل تا آخر سنبله سال جاری خورشیدی را در بر میگیرد.
در این گزارش آمده است که تقریبا اکثر رویدادهای بازداشت خبرنگاران از سوی استخبارات طالبان صورت گرفته و در موارد تهدید خبرنگاران نیز ادارهی استخبارات، وزارت اطلاعات و فرهنگ و وزارت امر به معروف و نهی از منکر این گروه دخیل بودهاند.
مرکز خبرنگاران افغانستان گفته است با وجود اینکه طالبان قانون رسانهها و قانون دسترسی به اطلاعات را «بهصورت تلویحی» تأیید کرده و گفتهاند که نسخهای از آن را با «تعدیل اندک» به قندهار برای تأیید رهبر خود فرستادهاند، اما عملکرد این گروه بر مبنای دستورالعملهای بوده است که در جریان دو سال گذشته صادر شده است.
این نهاد گفته است که تحقیق اخیرش نشان میدهد که در دو سال گذشته ۱۳ دستورالعمل از سوی طالبان در مورد رسانهها صادر شده و بر اساس این دستورالعملها، با رسانهها و خبرنگاران برخورد میشود.
مرکز خبرنگاران افغانستان همچنین در گزارش خود گفته است که در حال حاضر نه تنها در ولایتها، بلکه در کابل نیز روند کاری رسانهها مختل شده و بهدلیل محدودیت شدید بر دسترسی به اطلاعات، امکان تهیه و نشر گزارشهای آزاد و تحقیقی و یا برنامههای چالشی رسانهای، از بین رفته است.
در گزارش این نهاد آمده است که در شش ماه گذشته تلاش طالبان برای «تغییر محتوا»ی رسانهها با شدت بیشتری ادامه یافته است و رسانههایی مجبور شدهاند «محتوای کاری خود را به پوشش محض رویدادهای انساندوستانه و کمکهای بشری یا برنامههای آموزشی با محتوای مورد تأیید طالبان تغییر دهند».
این نهاد همچنین گفته است: «محدودیت شدید بر خبرنگاران در زمینهی ابراز نظر انتقادی در وضعیت موجود جاری در کشور، حتا در فضای مجازی همچنان پابرجا است.»
مرکز خبرنگاران افغانستان میگوید منع محدودیتهای اعمالشده از سوی طالبان بر رسانهها و خبرنگاران «تبعات بسیار منفی» بر آگاهی و پیشرفت کشور دارد.
این نهاد گفته است که از طالبان میخواهد «با تجدید نظر در زمینهی خط و مشی رسانهایشان، از تحمیل خواستههای ناموجه و فراقانونی بر خبرنگاران و رسانهها خودداری کنند و زمینهی کار در محیط بدون ترس و عاری از خودسانسوری را فراهم سازند».
طالبان از زمان تسلط دوباره بر افغانستان محدودیتهای گسترده بر رسانههای کشور وضع کرده و بارها خبرنگاران را هنگام تهیهی خبر و گزارش، گرفتار و زندانی کردهاند.
این گروه همچنین محدودیت گسترده بر حضور زنان در رسانهها وضع و آنان را مجبور کرده است که هنگام اجرای برنامهی تلویزیونی ماسک سیاه بپوشند تا صورت شان دیده نشود.
