زنان هزاره، الگوی یک کار ریشهای و غافلگیر کننده در ولایات جنوبشرقی
در تقلب و مهندسی انتخابات نمیتوان شک کرد. اما تقلب و مهندسی انتخابات، بسیاریها را از دیدن بعضی واقعیتهای غافلگیر کننده هم بازداشته است. اینک که تیمها بر سر بررسی آرای مشکوک توافق کردهاند، احتمال بسیار دارد که تیم اصلاحات و همگرایی با بعضی واقعیتهای روبهرو شود که به دور از تقلب، دور دوم را بهنفع تیم رقیب چرخانده است.
مثلا گزارشهایی بیطرفانهای وجود دارند که نشان میدهند، تیم تحول و تداوم در جربان کمپاینهای دور دوم، دست به کارهای ریشهایتر و فراتر از جذب این یا آن نامزد شکست خورده زده است که ممکن است نتیجهی انتخابات را کاملا بهصورت غیر قابل باور بهنفعشان دگرگون کرده باشد.
یکی از این اقدامات، گردآوری سران قبایل چندین ولایت جنوبشرقی در یک جلسهی چندین هزار نفری بوده است که در جریان آن جلسه، این سران توافق میکنند که برخلاف دورههای قبلی، به زنانشان اجازهی رای دادن بدهند. براساس این توافق قبیلوی که لازمالاجرا بوده است، هرکسی که به خانمها و زنان خانواده اجازهی شرکت در انتخابات نمیداده است، مجبور به پرداخت یک جریمهی سنگین- بیشتر از صد هزار افغانی- میشده است.
جالب این است که در یکی از گزارشها، بر الگوگیری از «زنان هزاره» در میان هموطنان جنوبشرق تأکید شده است. تعدادی از فعالان زنان در این مناطق با اشاره به اشتراک گستردهی زنان هزاره در انتخابات گفتهاند که زنان این مناطق هم باید «مانند آنها» در انتخابات شرکت کنند. این استفاده از «الگوی زنان هزاره» برای تشویق کردن بزرگان قبایل به پذیریش حق رای برای زنان، یک دستآورد مثبت برای افغانستان است. الگوبرداریهای مثبت و انسانی میانقومی از این دست، امیدوار کننده است و ارزش تشویق و ستایش دارند.
همین اقدام و کار ریشهای به خودی خود کافی است تا میزان رایدهندگان در چندین ولایت جنوبشرقی را دوبرابر کند. شناخت و استفاده از سازوکار قبیلهای در این مناطق و علم کردن یک الگوی وطنی و قابل قبول، مهمترین عنصر موفقیت این طرح بوده است، طرحی که به احتمال زیاد، تأثیر دگرگون کننده بر نتایج انتخابات داشته است.
کمپاین تیم اصلاحات و همگرایی اما در دور دوم خالی از اینگونه ابتکارات و اقدامات ریشهای بود و بیشترین انرژی این تیم بر سر جذب نامزدان شکست خورده به مصرف رسید. نامزدانی مثل زلمی رسول، که آرایش حاصل حمایت دولت و نه شخصیت و جایگاه اجتماعی خودش بود.
