رییس جمهور غنی کمکهای نظامی هند به افغانستان را به تعلیق درآورده است. در حالی که هند آمادگی ارسال سلاح به افغانستان را داشت؛ اما رییس جمهور غنی در سفرش به پاکستان در ماه گذشته، ارسال این کمکها از سوی هند را به منظور جلب اعتماد پاکستان، به تعلیق درآورد.
ارسال سلاح از سوی هند به افغانستان، میراث دیپلماسی رییس جمهور کرزی بود. آقای کرزی فهرستی از نیازمندیهای نظامی افغانستان را به هند داد و دهلی نو نیز پس از بررسی، ارسال این کمکها را پذیرفت. این تسلیحات شامل جنگافزارهای سبک و سنگین است که قرار بود هند خود یا با خریداری از روسیه برای دولت افغانستان تهیه نماید.
افغانستان حوزهی رقابت شدید هند و پاکستان است. این دو همسایهی متخاصم و رقیب سالهاست که میکوشد یکدیگر را در افغانستان تحت فشار قرار دهد. حوزهی همکاریهای امنیتی و نظامی با افغانستان، خصوصا آموزش سربازان و کمک تجهیزات و جنگافزار به افغانستان، برای هردو کشور فوقالعاده مهم است. پس از اینکه رییس جمهور کرزی فهرست نیازمندیهای نظامی افغانستان را به هند داد، پاکستان ابتدا با اعزام گروههای انتحاری و تشدید ناامنیها واکنش نشان داد و سپس با طرح درخواست آموزش افسران ارتش ملی افغانستان، تلاش کرد تا در این معادله موازنه ایجاد کند. اکنون اما نخستین گروه افسران ارتش ملی برای آموزش نظامی به پاکستان اعزام شد، ولی ارسال کمکهای نظامی آمادهی هند به افغانستان، به تعلیق درآمد. رییس جمهور غنی در سفر اخیرش به پاکستان با تعلیق ارسال کمکهای نظامی هند به افغانستان، توازن این معادلهی منطقهای را به نفع پاکستان تغییر داد.
رییس جمهور غنی ظاهرا میخواهد با تغییر توازن این معادله به نفع پاکستان، همکاری این کشور در مبارزه با تروریسم و روند مصالحه را جلب کند؛ اما این راه پیموده شده و به نتیجهای نرسیده است. رییس جمهور کرزی در سیزده سال گذشته بارها به هدف جلب همکاری صادقانهی پاکستان، با گذشتن از بسیاری چیزها، معادلهی منطقهای را به سود پاکستان تغییر داد؛ اما این کشور هیچگاه دست از بازی دوگانه بر نداشت. رییس جمهور کرزی در ماههای اخیر حکومتش با توجه به همین تجربه، فهرست نیازمندهای نظامی افغانستان را به هند داد و با امضای پیمان استراتژیک با هند، موازنهی معادلهی افغانستان– هند–پاکستان را مستحکم کرد.
اکنون نیز رییس جمهور غنی با تغییر این موازنه به سود پاکستان، نمیتواند همکاری صادقانهی این کشور را جلب کند. گذشته از آن، هند دوست استراتژیک افغانستان است. این کشور در گذشته، پس از آمریکا، از بزرگترین کمککنندههای افغانستان بوده و در سالهای پیشرو نیز یکی از متحدان اصلی افغانستان خواهد بود. افزون بر آن، تجهیز و تسلیح نیروهای امنیتی افغانستان یکی از مهمترین اولویتها است. هم اکنون نيروهاي امنيتي افغانستان از نظر تسلیحاتی بهشدت نيازمند ميباشد. مسئولان وزارت دفاع تنها از روند تجهیز نیروهای زمینی افغانستان، آنهم در حد سلاحهای متعارف، راضی اند؛ اما در بخشهای دفاعي و قواي زرهي و نيروي هوايي افغانستان بهشدت كاستي و نيازمندي وجود دارد.
هم اكنون دولت افغانستان فاقد قواي زرهي و هوايي لازم ميباشد و تانك و توپ و سلاحهاي سنگين به تعداد اندك در اختيار اردوي ملي قرار دارد. در اين مدت، تمام روند تجهيز و تقويت نيروهاي امنيتي افغانستان، به نيروي زميني و جنگافزارهاي سبك و متعارف خلاصه شده است.
این در حالی است که افغانستان در يك منطقهی كاملا خطرناك قرار گرفته و حاكميت ملي و تماميت ارضي آن از هر نظر در تهديد قرار دارد. موقعيت حساس افغانستان در رقابتهاي منطقهاي از يكسو، همسايگان بياعتماد و فرصتطلب و وجود تنشها و اختلافات مرزي با همسايگان از سوي ديگر، امنيت و تماميت ارضي كشور را بيشتر شكننده ساخته و آمادگیهای دفاعی را در هر شرایطی بیش از پیش الزامی میسازد.
افزون بر آن كانونهاي تروريسم و بسترهاي بنيادگرايي و افراطگرايي در منطقه، تهديد و چالش امنيتي را براي افغانستان دو چندان كرده و نياز است كه افغانستان هميشه آمادگي دفاعي داشته باشد. گذشته از تهديدهای درازمدت امنيتی، جنگ جاري با تروريسم و تأمين امنيت كشور نيز ايجاب نيروي هوايي و زرهي را مينمايد.
افغانستان در خط مقدم هرنوع تهديدهاي تروريستي و جنبشهاي راديكال برهمزنندهی امنيت منطقه ميباشد و داشتن يك نيروي نظامي قوي، ميتواند كشورهاي جهان و منطقه را از تهديدهای امنيتي نجات دهد. تمام این مسایل ایجاب میکنند که دولت افغانستان دریافت جنگافزار و تجهیز نیروهای امنیتیاش را در اولویت تمام برنامهها و سیاستهایش قرار بدهد.
