منبع: وب‌سایت اطلاعاتی «سرحد آزاد»
بخش اول
مهدی زرتشت
در پاسخ به اقدامات اخیر مسکو، اوباما و سایر رهبران کشورهای عضو ناتو برنامه‌ی اقدامات فوری را برای سال 2015 طرح کردند. این طرح پیش از همه‌ی کشورها، در مقابل روسیه در نظر گرفته شده است.
پس از آن‌که وضعیت جنگی در افغانستان به شکل گذشته‌ی خود باقی ماند، این بار اما ناتو لحن دیگری را به‌خصوص برای اروپای 2015 به‌کار می‌گیرد، از جمله این‌که ناتو با ایجاد قطعه‌ی جدید و سریع نظامی در شرق اروپا، واکنش سریع به روسیه نشان می‌دهد.
در خصوص این موضوع، روزنامه‌ی نیویورک تایمز مقاله‌ای را منتشر کرده و از این اقدام ناتو، تحت عنوان «اولویت‌های ناتو در سال 2015: استقرار نیروهای واکنش سریع در اروپا» را مورد بحث قرار داده است.
تحلیل‌گران می‌گویند، اولویت‌ها برای ائتلافی که شامل 28 کشور می‌شود، شامل اعزام نیروی جدید زیر نام «نیروی واکنش سریع» خواهد بود و همین‌طور مسئله‌ی این‌که در این راه چه کسی و چه کشورهایی حاضر به پرداخت هزینه هستند.
ایجاد یک نیروی چند‌ملیتی در ماه سپتامبر [2014] که اغلب به‌نام نیروهای «پیش‌قدم» نامیده می‌شود، به‌وضوح بیانگر این مسئله است که اوباما و دیگر رهبران ناتو نشان می‌دهند که آن‌ها توان این را دارند که در مقابل اقدامات حساس و رویه‌ی جاه‌طلبانه‌ی پوتین، متفقین را تقویت کنند. ینس استولتنبرگ، دبیر‌کل ناتو در باره‌ی راه‌اندازی مجدد نیروهای متحد چند ملیتی گفت که این اتحاد «بالاترین اقدام جمعی و دفاعی ما از زمان پایان جنگ سرد است.» استولتنبرگ که اکنون سه ماه از تصدی پست دبیرکلی او می‌گذرد، علاوه کرد که «اولویت اساسی او این است که به‌طور کامل و به‌موقع، این طرح را اجرا کند.»
اکنون که ناتو به‌طور رسمی نیروهای خود را از افغانستان خارج کرده است، انتظار این می‌رود که طرح «نیروی واکنش سریع» که قبلاً نیز موضوع اصلی دستور کار اتحاد بود را هرچه زودتر عملی کند؛ زیرا ناتو به این باور است که اولویت‌های استراتژیک اروپا پس از الحاق کریمه به روسیه در شرق اوکرا‌ین، این است که آن‌ها پاسخ‌های جدید را برای روسیه در دستور کار قرار دهند.
مایکل براون، رییس دانشکده‌ی روابط بین‌الملل در دانشگاه الیوت در واشنگتن می‌گوید: «بزرگ‌ترین چالش برای ناتو در سال 2015، پیاده‌سازی، تمرکز و ارتقای مأموریتی است که بر مبنای آن، ناتو می‌خواهد نظام‌مندی اعضای ائتلاف و ثبات اروپا را تضمین کند.» براون می‌گوید: «رهبران ائتلاف در طول چندین سال دل‌مشغول تاکتیک‌های لازم نظامی بودند و روسیه به‌خاطر ادامه‌ی تمرینات نظامی ناتو در افغانستان، خود را اکنون به تاکتیک‌ها و ابزارهای جدید و غیر‌متعارف نظامی مجهز کرده است.»
مارتسین ترلیکوفسکی، عضو پروژه‌ی امنیت اروپا و استاد انیستیتوت امور بین‌الملل ورشو می‌گوید: «در پاسخ به اقدامات اخیر مسکو، اوباما و سایر رهبران کشورهای عضو ناتو برنامه‌ی اقدامات فوری را برای سال 2015 طرح کردند. این طرح پیش از همه‌ی کشورها، در مقابل روسیه در نظر گرفته شده است.» به گفته‌ی او، «مسئله‌ی اساسی، تصمیم‌گیری روی این است که تشکل نیروها چگونه باشد، چگونه فرماندهی شوند و این‌که هزینه‌ی آن را چگونه حل و فصل می‌کنند.» هم‌چنان برونو لیت، کارشناس سیاست خارجی مرکز تحلیل آلمان در بروکسیل می‌گوید: «هنوز اصلاً مشخص نیست، چه جناحی می‌خواهد این نیروها را حمایت مالی کند.»
خیلی‌ها چنین ارزیابی می‌کنند که بودجه‌ی این طرح نظامی را ایالات متحده‌ی آمریکا تأمین می‌کند؛ اما برونو لت به این نظر است که آلمان به عنوان ثروت‌مندترین عضو بلوک اروپا، تأمین مخارج نظامی «نیروی واکنش سریع» را به عهده خواهد گرفت. مسئله‌ی خیلی مهم این است که چه تعداد از دولت‌های عضو ائتلاف می‌توانند برای پیش‌برد این طرح، سرمایه‌گذاری کنند. در غیر این صورت، «طرح مشروعیت خود را از دست خواهد داد.»
هم‌چنین در سال 2015 انتظار این نیز می‌رود که ایالات متحده‌ی آمریکا و سایر هم‌پیمانان آن مجدداً تصمیم‌گیری کنند تا یک مانور نظامی (زمینی و دریایی) را در خاک کشورهای عضو ناتو که در نزدیکی روسیه قرار دارند، به نمایش بگذارند. به تاریخ اول جنوری مقام‌های ناتو گزارش دادند که نیروهای هوایی ایتالیا با استفاده از چهار فروند جنگنده‌ی یورو‌فایتر (Eurofighter)، یک مانور را در آسمان حوزه‌ی بالتیک (استونی، لتونی و لیتوانی) انجام دادند.
ترلیکوفسکی و دیگر تحلیل‌گران می‌گویند، در سال جاری، کشورهای عضو ناتو باید در پاسخ به کشورهای در خط مقدم «نیروهای واکنش سریع»، در صورت نیاز چراغ سبز نشان دهند.
ادامه دارد…
